﻿{"id":1007128,"date":"2017-10-19T23:24:49","date_gmt":"2017-10-19T20:24:49","guid":{"rendered":"http:\/\/www.erzurumflas.com\/omuden-bilim-dunyasina-buyuk-katki\/"},"modified":"2017-10-19T23:25:02","modified_gmt":"2017-10-19T20:25:02","slug":"omuden-bilim-dunyasina-buyuk-katki","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.erzhaber.com.tr\/?p=1007128","title":{"rendered":"OM\u00dc\u2019den bilim d\u00fcnyas\u0131na b\u00fcy\u00fck katk\u0131"},"content":{"rendered":"<p><img decoding=\"async\" src=\"http:\/\/www.erzurumflas.com\/wp-content\/uploads\/2017\/10\/omuden-bilim-dunyasina-buyuk-katki_e884fba.jpg\" width=\"600\">Ondokuz May\u0131s \u00dcniversitesi (OM\u00dc) G\u00f6zlemevi Sorumlusu Selami Kalkan\u2019\u0131n da aralar\u0131nda bulundu\u011fu bir ara\u015ft\u0131rma ekibi taraf\u0131ndan Nept\u00fcn \u00f6tesindeki c\u00fcce gezegen olarak adland\u0131r\u0131lan Haumea\u2019n\u0131n bir halkas\u0131 oldu\u011fu ke\u015ffedildi.<\/p>\n<p>OM\u00dc G\u00f6zlemevi Sorumlusu Selami Kalkan\u2019\u0131n da i\u00e7inde bulundu\u011fu ve Ege \u00dcniversitesi Fen Fak\u00fcltesi Fizik B\u00f6l\u00fcm\u00fcnden Do\u00e7. Dr. Ozan \u00dcnsalan, T\u00dcB\u0130TAK Ulusal G\u00f6zlemevinden Dr. Tuncay \u00d6z\u0131\u015f\u0131k, Orhan Erece, Do\u011fan Tekay K\u00f6seo\u011flu, Onsekiz Mart \u00dcniversitesi Ulup\u0131nar G\u00f6zlemevinden Prof. Dr. Osman De, Yard. Do\u00e7. Dr. Do\u011fan K\u00f6seo\u011flu, Ara\u015f. G\u00f6r. Dr. Af\u015far Kaba\u015f, Ar\u015f. G\u00f6r. \u00c7a\u011flar P\u00fcsk\u00fcll\u00fc, Ad\u0131yaman \u00dcniversitesi Fizik B\u00f6l\u00fcm\u00fcnden Do\u00e7. Dr. Eda Sonba\u015f, Nazl\u0131 Karaman, Atat\u00fcrk \u00dcniversitesi Astrofizik Ara\u015ft\u0131rma ve Uygulama Merkezinden Do\u00e7. Dr. Cahit Ye\u015filyaprak, Mohammad Shameon\u0131 N\u0131ae\u0131, Onur \u015eat\u0131r ve Yavuz G\u00fcney\u2019in de i\u00e7inde yer ald\u0131\u011f\u0131 uluslararas\u0131 bir ara\u015ft\u0131rma ekibi ile yap\u0131lan ortak g\u00f6zlem sonucunda, Nept\u00fcn \u00f6tesindeki c\u00fcce gezegen Haumea\u2019n\u0131n bir halkas\u0131 oldu\u011fu ke\u015ffedildi.<\/p>\n<p>&#8220;4 c\u00fcce gezegenden, \u00f6zellikleri en az bilineni Haumea\u2019d\u0131r&#8221;<\/p>\n<p>\u00c7al\u0131\u015fmayla ilgili bilgi veren OM\u00dc G\u00f6zlemevi Sorumlusu Selami Kalkan, &#8220;Nept\u00fcn gezegeninin \u00f6tesinde, bilinen 4 c\u00fcce gezegen mevcuttur. Bunlar s\u0131ras\u0131yla Pluto, Eris, Makemake ve Haumea olarak adland\u0131r\u0131l\u0131rlar. Bunlardan yaln\u0131zca Haumea\u2019n\u0131n bas\u0131k ve elips \u015fekilli oldu\u011fu ve \u00e7ok h\u0131zl\u0131 d\u00f6nd\u00fc\u011f\u00fc bilinmektedir. Bir g\u00f6k cisminin bir ba\u015fka g\u00f6k cismi taraf\u0131ndan \u00f6rt\u00fclmesi veya karart\u0131lmas\u0131 an\u0131nda, o g\u00f6k cisminin baz\u0131 fiziksel \u00f6zellikleri belirlenebilmektedir. B\u00f6yle bir \u00f6rt\u00fclmenin d\u00fcnyadaki bir \u00e7ok teleskop ile farkl\u0131 g\u00f6zlemevlerinden ayn\u0131 anda yakla\u015f\u0131k 1,5 dakikal\u0131k bir s\u00fcre boyunca takip edilmesi sonucunda \u00f6zellikleri \u00e7ok az bilinen Haumea c\u00fcce gezegeninin baz\u0131 fiziksel \u00f6zellikleri ortaya \u00e7\u0131kar\u0131lm\u0131\u015ft\u0131r. Bu \u00f6zelliklerden en g\u00f6ze \u00e7arpan\u0131 ise \u2019Haumea\u2019n\u0131n bir halkas\u0131 oldu\u011funun ilk defa belirlenmesidir. Nept\u00fcn \u00f6tesinde yer alan bu 4 c\u00fcce gezegenden, \u00f6zellikleri en az bilineni Haumea\u2019d\u0131r. T\u00fcrk fizik\u00e7ileri ve astronomlar\u0131n\u0131n da yer ald\u0131\u011f\u0131 uluslararas\u0131 bir ekiple beraber, \u0130spanya\u2019daki End\u00fcl\u00fcs Astrofizik Enstit\u00fcs\u00fc (Institute of Astrophysics of Andalucia-IAA-CSIC) taraf\u0131ndan y\u00fcr\u00fct\u00fclen bir i\u015fbirli\u011fi ile bu c\u00fcce gezegenin halkas\u0131n\u0131n varl\u0131\u011f\u0131n\u0131n ke\u015ffine \u00fclkemizden de katk\u0131 sa\u011flanm\u0131\u015f ve bu ortak ke\u015ffimiz 12 Ekim 2017 tarihinde Nature dergisinde bir makale ile bilim d\u00fcnyas\u0131na duyurulmu\u015ftur&#8221; dedi.<\/p>\n<p>Bu ara\u015ft\u0131rma ekibinin i\u00e7inde olmaktan \u00e7ok mutlu oldu\u011funu belirten OM\u00dc G\u00f6zlemevi Sorumlusu Selami Kalkan, OM\u00dc G\u00f6zlemevinde bu tip \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131n devam edece\u011fini s\u00f6yledi.<div id='gallery-1' class='gallery galleryid-1007128 gallery-columns-3 gallery-size-thumbnail'><figure class='gallery-item'>\n\t\t\t<div class='gallery-icon '>\n\t\t\t\t<a href='https:\/\/www.erzhaber.com.tr\/?attachment_id=1007131'>OM\u00dc\u2019den bilim d\u00fcnyas\u0131na b\u00fcy\u00fck katk\u0131<\/a>\n\t\t\t<\/div><\/figure>\n\t\t<\/div>\n<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>ONDOKUZ MAYIS \u00dcN\u0130VERS\u0130TES\u0130 (OM\u00dc) G\u00d6ZLEMEV\u0130 SORUMLUSU SELAM\u0130 KALKAN&#8217;IN DA ARALARINDA BULUNDU\u011eU B\u0130R ARA\u015eTIRMA EK\u0130B\u0130 TARAFINDAN NEPT\u00dcN \u00d6TES\u0130NDEK\u0130 C\u00dcCE GEZEGEN OLARAK ADLANDIRILAN HAUMEA&#8217;NIN B\u0130R HALKASI OLDU\u011eU KE\u015eFED\u0130LD\u0130.<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[18],"tags":[4318,12686,15349,16707,49746],"class_list":["post-1007128","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-bilim-teknoloji","tag-bilim","tag-buyuk","tag-dunyasina","tag-katki","tag-omuden"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.erzhaber.com.tr\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/1007128","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.erzhaber.com.tr\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.erzhaber.com.tr\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.erzhaber.com.tr\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.erzhaber.com.tr\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=1007128"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/www.erzhaber.com.tr\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/1007128\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.erzhaber.com.tr\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=1007128"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.erzhaber.com.tr\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=1007128"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.erzhaber.com.tr\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=1007128"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}