﻿{"id":1467265,"date":"2019-01-01T16:12:01","date_gmt":"2019-01-01T13:12:01","guid":{"rendered":"http:\/\/www.erzurumflas.com\/teneke-calip-deve-oynattilar\/"},"modified":"2019-01-01T16:12:10","modified_gmt":"2019-01-01T13:12:10","slug":"teneke-calip-deve-oynattilar","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.erzhaber.com.tr\/?p=1467265","title":{"rendered":"Teneke \u00e7al\u0131p deve oynatt\u0131lar"},"content":{"rendered":"<p><img decoding=\"async\" src=\"http:\/\/www.erzurumflas.com\/wp-content\/uploads\/2019\/01\/teneke-calip-deve-oynattilar_649a313.jpg\" width=\"600\">Erzurum\u2019un Pasinler \u0130l\u00e7esine ba\u011fl\u0131 \u00dc\u011f\u00fcm\u00fc K\u00f6y\u00fc gen\u00e7leri eski T\u00fcrk adetlerinden biri olan \u201cDeve Oyunu\u201d ile yeni y\u0131la merhaba dediler.<\/p>\n<p>Pasinler\u2019in \u00dc\u011f\u00fcm\u00fc K\u00f6y\u00fcnde gen\u00e7ler taraf\u0131ndan eski T\u00fcrk adetlerinden biri olan Deve Oyunu ile d\u00fczenledikleri e\u011flence program\u0131nda yapt\u0131klar\u0131 deve ile kap\u0131 kap\u0131 dola\u015farak har\u00e7l\u0131k toplad\u0131lar. Eski T\u00fcrk adetlerinden biri olan Deve Oyunu i\u00e7in yapt\u0131klar\u0131 Deve\u2019nin alt\u0131na giren gen\u00e7ler m\u00fczik e\u015fli\u011finde dans edip, doyas\u0131ya e\u011flendiler.<\/p>\n<p>T\u00fcrk\u00fc ve \u015fark\u0131lar s\u00f6yleyip, oyunlar oynayan k\u00f6y gen\u00e7leri dola\u015ft\u0131klar\u0131 evlerden elleri bo\u015f d\u00f6nmediler. K\u00f6y\u00fcn ileri gelenlerini devenin \u00fcst\u00fcne bindiren gen\u00e7ler, gezdirdikleri ki\u015filerden de har\u00e7l\u0131klar\u0131n\u0131 ald\u0131lar. Gen\u00e7ler, evlerden toplad\u0131klar\u0131 50 kg ya\u011f ile 30 kg Erzurum G\u00f6\u011fermi\u015f Peynir\u2019i ise il\u00e7e merkezinde sat\u0131p, elde ettikleri kazanc\u0131 ise aralar\u0131nda b\u00f6l\u00fc\u015feceklerini ifade ettiler.<\/p>\n<p>Deve Oyunu<\/p>\n<p>Deve oyunu do\u011fadaki de\u011fi\u015fime ba\u011fl\u0131 olarak belirli g\u00fcnlerde oynanan, hayvan benzetmelerine dayal\u0131, m\u00fczikli ve dansl\u0131 dramatik k\u00f6y seyirlik oyunudur. Deve oyunu, hayat\u0131n yeniden canlanmas\u0131n\u0131 yans\u0131tan \u00f6l\u00fcp dirilme motifini bar\u0131nd\u0131rmaktad\u0131r. Bu y\u00f6nleriyle bahar\u0131 kar\u015f\u0131lama, k\u0131\u015f yar\u0131s\u0131, yeni y\u0131l gibi t\u00f6renlerde rit\u00fcel k\u00f6kenli dramatik oyunlardan biri olarak; bunun yan\u0131nda uzun ge\u00e7en k\u0131\u015f gecelerinde, d\u00fc\u011f\u00fcn evlerinde, k\u00f6y odalar\u0131nda ve k\u00f6y meydanlar\u0131nda e\u011flenmek amac\u0131yla sergilenmektedir.<\/p>\n<p>Deve oyununun Anadolu ve Orta Asya mitolojisi ile Altay yarat\u0131l\u0131\u015f mitinde yer alan deve unsurundan k\u00f6ken buldu\u011funa ili\u015fkin tespitler vard\u0131r.<\/p>\n<p>Oyuna ba\u015flamadan \u00f6nce oyunu bilenler \u00f6nc\u00fcl\u00fc\u011f\u00fcnde \u00f6zellikle k\u00f6y\u00fcn gen\u00e7leri taraf\u0131ndan haz\u0131rl\u0131k \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131 ve rol da\u011f\u0131l\u0131m\u0131 yap\u0131l\u0131r. Oyun k\u00f6y meydan\u0131nda oynanacaksa deve ger\u00e7e\u011fe yak\u0131n boyutlarda; k\u00f6y odalar\u0131 ve d\u00fc\u011f\u00fcn evlerinde oynanacaksa daha k\u00fc\u00e7\u00fck boyutlarda haz\u0131rlan\u0131r.<\/p>\n<p>Deve yap\u0131m\u0131nda 2,5 metre uzunlu\u011funda bir merdiven kullan\u0131l\u0131r. Merdivenin \u00fcst\u00fcne h\u00f6rg\u00fc\u00e7 yap\u0131l\u0131r. \u00dcstlerine oyuncular\u0131n ayaklar\u0131na kadar uzanan aba veya kilim \u00f6rt\u00fcl\u00fcr. Deveye bir ba\u015f yap\u0131l\u0131r, a\u011fz\u0131na sicimli gem vurulur, yular tak\u0131l\u0131r. Haz\u0131rlanan devenin i\u00e7ine iki ki\u015fi girer ve deveyi canland\u0131r\u0131rlar. Yular\u0131n ucu arkadakinin eline verilir. \u0130pi \u00e7ekince a\u011f\u0131z a\u00e7\u0131l\u0131r, b\u0131rak\u0131nca kapan\u0131r. Devenin ba\u015f\u0131 kuma\u015flarla \u00f6rt\u00fcl\u00fcr; g\u00f6vdesi deve boncu\u011fu, \u00e7an, mavi boncuk, ayna ve el i\u015flemeleri gibi objelerle s\u00fcslenir.<\/p>\n<p>Deve oyununda deve sahibine T\u00fcccar ya da Deveci ad\u0131 verilir. \u00c7e\u015fitlemelerine g\u00f6re oyunda; Muhtar, Gelin, Kad\u0131, K\u0131z, Kad\u0131n, Doktor, S\u0131hhiye, Deve Yavrusu ya da \u00c7ocuk tiplemeleri yer almaktad\u0131r. Davul zurna e\u015fli\u011finde oynanan deve oyununda komik unsurlar; kaba hareketler, garip giyim ku\u015fam ve davran\u0131\u015flar, s\u00f6z oyunlar\u0131, tekerlemeler, m\u00e2ni ve t\u00fcrk\u00fc gibi manzum par\u00e7alarla olu\u015fturulur.<\/p>\n<p>Deve oyunu e\u011flence amac\u0131yla oynanan \u00e7e\u015fitlemelerinin yan\u0131nda \u201ck\u0131z ka\u00e7\u0131rma\u201d gibi rit\u00fcel k\u00f6kenli ba\u015fka seyirlik oyunlarla da birle\u015ferek Anadolu\u2019nun bir\u00e7ok y\u00f6resinde de\u011fi\u015fik adlarla oynanmaya devam etmekte, geleneksel ortamlar\u0131n\u0131n d\u0131\u015f\u0131nda yerel idarelerce de desteklenerek \u00e7e\u015fitli organizasyonlarda sergilenmektedir.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>ERZURUM\u2019UN PAS\u0130NLER \u0130L\u00c7ES\u0130NE BA\u011eLI \u00dc\u011e\u00dcM\u00dc K\u00d6Y\u00dc GEN\u00c7LER\u0130 ESK\u0130 T\u00dcRK ADETLER\u0130NDEN B\u0130R\u0130 OLAN \u201cDEVE OYUNU\u201d \u0130LE YEN\u0130 YILA MERHABA DED\u0130LER.<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[9],"tags":[17395,14472,39547,27678],"class_list":["post-1467265","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-kultur-sanat","tag-calip","tag-deve","tag-oynattilar","tag-teneke"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.erzhaber.com.tr\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/1467265","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.erzhaber.com.tr\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.erzhaber.com.tr\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.erzhaber.com.tr\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.erzhaber.com.tr\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=1467265"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/www.erzhaber.com.tr\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/1467265\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.erzhaber.com.tr\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=1467265"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.erzhaber.com.tr\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=1467265"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.erzhaber.com.tr\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=1467265"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}