﻿{"id":1541262,"date":"2020-10-19T00:04:29","date_gmt":"2020-10-18T21:04:29","guid":{"rendered":"http:\/\/www.erzurumflas.com\/bilim-kurulu-uyesi-prof-dr-metintastan-onemli-uyarilar\/"},"modified":"2020-10-19T00:04:30","modified_gmt":"2020-10-18T21:04:30","slug":"bilim-kurulu-uyesi-prof-dr-metintastan-onemli-uyarilar","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.erzhaber.com.tr\/?p=1541262","title":{"rendered":"Bilim Kurulu \u00dcyesi Prof. Dr. Metinta\u015f\u2019tan \u00f6nemli uyar\u0131lar"},"content":{"rendered":"<p><img decoding=\"async\" src=\"http:\/\/www.erzurumflas.com\/wp-content\/uploads\/2020\/10\/bilim-kurulu-uyesi-prof-dr-metintastan-onemli-uyarilar_9411d64.jpg\" width=\"600\">Eski\u015fehir Osmangazi \u00dcniversitesi T\u0131p Fak\u00fcltesi Halk Sa\u011fl\u0131\u011f\u0131 Anabilim Dal\u0131 \u00d6\u011fretim \u00dcyesi ve Sa\u011fl\u0131k Bakanl\u0131\u011f\u0131 Bilim Kurulu \u00dcyesi Prof. Dr. Selma Metinta\u015f, yakla\u015fan k\u0131\u015f mevsimi ve so\u011fuyan havalarla birlikte k\u0131\u015f infeksiyonlar\u0131na dikkat edilmesi uyar\u0131s\u0131nda bulundu.<\/p>\n<p>ESOG\u00dc Haber\u2019e a\u00e7\u0131klamada bulunan Prof. Dr. Metinta\u015f, Covid-19\u2019da ve grip infeksiyonunda ana bula\u015fma yolunun vir\u00fcs\u00fc ta\u015f\u0131yan ki\u015filerin konu\u015fma, \u00f6ks\u00fcrme ve hap\u015f\u0131rmas\u0131 s\u0131ras\u0131nda ortaya \u00e7\u0131kan damlac\u0131klar oldu\u011funu belirterek, \u201cD\u00fcnya ola\u011fan\u00fcst\u00fc g\u00fcnlerden ge\u00e7iyor. Son y\u00fczy\u0131l\u0131n ikinci b\u00fcy\u00fck pandemisinin s\u00fcrd\u00fc\u011f\u00fc bu g\u00fcnlerde her ya\u015f grubundan insan pandeminin neden oldu\u011fu sorunlarla ya\u015fam\u0131n\u0131 devam ettirmeye \u00e7al\u0131\u015f\u0131yor. Her y\u0131l sonbahar ve k\u0131\u015f aylar\u0131nda solunum yoluyla bula\u015fan hastal\u0131klar yayg\u0131nla\u015f\u0131r. Bu durum, Covid-19\u2019la birlikte di\u011fer hava yoluyla bula\u015fan hastal\u0131klar\u0131n birlikteli\u011fine neden olacakt\u0131r. \u00d6n\u00fcm\u00fczdeki g\u00fcnlerde bu sorunu artan oranda ya\u015fayaca\u011f\u0131z. Yani toplum i\u00e7inde Sars-CoV-2 vir\u00fcs\u00fc pandemisi devam ederken, ayn\u0131 zamanda toplumda grip ve di\u011fer solunum yolu enfeksiyonlar\u0131na neden olan vir\u00fcslerle de infekte olmu\u015f bireyler toplumda artan oranda kar\u015f\u0131m\u0131za \u00e7\u0131kacakt\u0131r. Bu t\u00fcr durumlarda hangi vir\u00fcs ya da bakterinin infeksiyonlarda etken oldu\u011funu kesin bilmek i\u00e7in uygun laboratuvar testlerinin yap\u0131lmas\u0131 gerekir. Bu etkenlerin \u00e7o\u011fu burun ve bo\u011faz\u0131n arkas\u0131nda b\u00fcy\u00fck miktarlarda bulundu\u011fundan test numuneleri, burun veya bo\u011faz s\u00fcr\u00fcnt\u00fc \u00f6rnekleri al\u0131narak yap\u0131labilir. Ki\u015filerin konu\u015fma, \u00f6ks\u00fcrme ve hap\u015f\u0131rmas\u0131 s\u0131ras\u0131nda ortaya \u00e7\u0131kan damlac\u0131klarla kirlenen y\u00fczeylerle temas eden ellerin a\u011f\u0131z, burun ya da g\u00f6zlere dokunulmas\u0131 ile de hastal\u0131k bula\u015fabilir\u201d dedi.<\/p>\n<p>&#8220;Covid-19 daha fazla bula\u015fkan olup, bula\u015fkanl\u0131k 10 g\u00fcn ve hatta daha uzun s\u00fcrer&#8221;<\/p>\n<p>Hastal\u0131k belirti ve bulgular\u0131 a\u00e7\u0131s\u0131ndan Covid-19, grip ve di\u011fer solunum yolu hastal\u0131klar\u0131n\u0131n birbirinden ayr\u0131labilece\u011fini belirten Prof. Dr. Metinta\u015f, \u201cCovid-19\u2019da bulunabilen ate\u015f, terleme, \u00f6ks\u00fcr\u00fck, bo\u011faz a\u011fr\u0131s\u0131, burun t\u0131kan\u0131kl\u0131\u011f\u0131, yorgunluk, kas\/v\u00fccut a\u011fr\u0131s\u0131 gripte de bulunur. Buna kar\u015f\u0131l\u0131k, Covid-19\u2019da \u00f6ks\u00fcr\u00fck kuru \u00f6ks\u00fcr\u00fck \u015feklindedir. Covid-19\u2019da g\u00f6r\u00fclen koku ve tat duyusu kayb\u0131na di\u011fer solunum yolu enfeksiyonlar\u0131nda rastlanmaz. \u00c7ocuklar d\u0131\u015f\u0131nda ishal, bulant\u0131 ve kusma gibi gastrointestinal semptomlara gripte rastlanmaz. Solunum s\u0131k\u0131nt\u0131s\u0131, g\u00f6\u011f\u00fcs a\u011fr\u0131s\u0131, semptomlu veya semptomsuz oksijen sat\u00fcrasyon d\u00fc\u015f\u00fckl\u00fc\u011f\u00fc Covid-19\u2019da daha fazlad\u0131r. Grip \u00e7ocuklarda, Covid-19 ya\u015fl\u0131larda daha a\u011f\u0131r seyreder. Covid-19\u2019da hastal\u0131k temastan 2-14 g\u00fcn sonra, gripte ise hastal\u0131k temastan 1-4 g\u00fcn sonra a\u00e7\u0131\u011fa \u00e7\u0131kar. Covid-19 daha fazla bula\u015fkan olup, bula\u015fkanl\u0131k 10 g\u00fcn ve hatta daha uzun s\u00fcrer. Belirti g\u00f6stermeyip, vir\u00fcs\u00fc ta\u015f\u0131yan bula\u015ft\u0131r\u0131c\u0131lar da bulunmaktad\u0131r. Gripte bula\u015fkanl\u0131k genellikle 5-7 g\u00fcnd\u00fcr. Semptomsuz bula\u015fkanl\u0131k olmaz. Covid-19\u2019da ya\u015fl\u0131 bireyler, kalp, akci\u011fer hastal\u0131\u011f\u0131 bulunanlar, diyabet ve obezitesi olanlar  daha risklidir. Gripte ise en riskli grup k\u00fc\u00e7\u00fck \u00e7ocuklar ve kronik hastal\u0131\u011f\u0131 olanlard\u0131r. \u0130yile\u015fme hastalarda birka\u00e7 g\u00fcnden haftalara veya aylara kadar uzar. Gripte ise iyile\u015fme s\u00fcresi daha k\u0131sa olup, birka\u00e7 g\u00fcn ile 2 hafta aras\u0131nda de\u011fi\u015fir. Covid-19 i\u00e7in kesinle\u015fmi\u015f bir tedavi bulunmamaktad\u0131r. Grip i\u00e7in baz\u0131 etkenlerde etkili olabilecek anti-viral ila\u00e7lar vard\u0131r. Korunma i\u00e7in hen\u00fcz geli\u015ftirilmi\u015f bir a\u015f\u0131 bulunmamaktad\u0131r. \u0130nfluenza i\u00e7in her y\u0131l yap\u0131lan, \u00f6l\u00fcm riskini azaltan bir influenza a\u015f\u0131s\u0131 bulunmaktad\u0131r\u201d dedi.<\/p>\n<p>&#8220;Ate\u015f olmas\u0131 veya durumun k\u00f6t\u00fcle\u015fmesi halinde sa\u011fl\u0131k personeline haber verilmelidir&#8221;<\/p>\n<p>Prof. Dr. Metinta\u015f, solunum yolu hastal\u0131klar\u0131ndan korunmak i\u00e7in yap\u0131lmas\u0131 gerekenleri \u015fu \u015fekilde s\u0131ralad\u0131:<\/p>\n<p>\u201cEn \u00f6nemli korunma yolu solunum yolu enfeksiyonlar\u0131na maruz kalmaktan ka\u00e7\u0131nmakt\u0131r. Ev d\u0131\u015f\u0131 her ortamda bireyler aras\u0131nda 1,5 metre sosyal mesafe kural\u0131, maske ve iyi el y\u0131kama en \u00f6nemli korunma yoludur. Bireyler her g\u00fcn sa\u011fl\u0131klar\u0131n\u0131 izlemeli, hastal\u0131k belirtilerinin varl\u0131\u011f\u0131n\u0131 takip edip, belirti varsa ate\u015flerini \u00f6l\u00e7melidir. \u0130yi vatanda\u015fl\u0131k gere\u011fi hastal\u0131k bulgusu olanlar\u0131n durumunu aile ve i\u015f yerlerine bildirip, onlar\u0131 korumaya almalar\u0131 gerekir. Hasta olan ki\u015filer, bol s\u0131v\u0131 almal\u0131, iyi beslenmeli ve kendisine iyi bakmal\u0131d\u0131r. Ate\u015f olmas\u0131 veya durumun k\u00f6t\u00fcle\u015fmesi halinde sa\u011fl\u0131k personeline haber verilmelidir. Solunum yolu hastal\u0131klar\u0131na yatk\u0131nl\u0131\u011f\u0131 art\u0131raca\u011f\u0131ndan sigara veya nargile i\u00e7me b\u0131rak\u0131lmal\u0131d\u0131r.\u201d<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>ESK\u0130\u015eEH\u0130R OSMANGAZ\u0130 \u00dcN\u0130VERS\u0130TES\u0130 TIP FAK\u00dcLTES\u0130 HALK SA\u011eLI\u011eI ANAB\u0130L\u0130M DALI \u00d6\u011eRET\u0130M \u00dcYES\u0130 VE SA\u011eLIK BAKANLI\u011eI B\u0130L\u0130M KURULU \u00dcYES\u0130 PROF. DR. SELMA MET\u0130NTA\u015e<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":1541263,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[14,20],"tags":[4318,13426,13000,118409,7424,13425,19132,13330],"class_list":["post-1541262","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-saglik","category-turkiye","tag-bilim","tag-dr","tag-kurulu","tag-metintastan","tag-onemli","tag-prof","tag-uyarilar","tag-uyesi"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.erzhaber.com.tr\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/1541262","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.erzhaber.com.tr\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.erzhaber.com.tr\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.erzhaber.com.tr\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.erzhaber.com.tr\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=1541262"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/www.erzhaber.com.tr\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/1541262\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.erzhaber.com.tr\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/1541263"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.erzhaber.com.tr\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=1541262"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.erzhaber.com.tr\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=1541262"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.erzhaber.com.tr\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=1541262"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}