﻿{"id":1564547,"date":"2021-02-11T12:49:39","date_gmt":"2021-02-11T09:49:39","guid":{"rendered":"http:\/\/www.erzurumflas.com\/?p=1564547"},"modified":"2021-02-11T12:49:39","modified_gmt":"2021-02-11T09:49:39","slug":"yanlis-anlasildigi-icin-tonlarca-gida-cope-gidiyor","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.erzhaber.com.tr\/?p=1564547","title":{"rendered":"Yanl\u0131\u015f anla\u015f\u0131ld\u0131\u011f\u0131 i\u00e7in tonlarca g\u0131da \u00e7\u00f6pe gidiyor"},"content":{"rendered":"\n<h3 class=\"wp-block-heading\">Uzman Diyetisyen Eda Balc\u0131, g\u0131da \u00fcr\u00fcnlerindeki son kullanma tarihi ile tavsiye edilen t\u00fcketim tarihi aras\u0131ndaki fark\u0131n yanl\u0131\u015f anla\u015f\u0131lmas\u0131 nedeniyle, tonlarca g\u0131dan\u0131n \u00e7\u00f6pe gitti\u011fini s\u00f6yledi. T\u00fcm d\u00fcnyada g\u0131da kaynaklar\u0131n\u0131n giderek azald\u0131\u011f\u0131n\u0131n alt\u0131n\u0131 \u00e7izen Balc\u0131, &#8221;\u00dcr\u00fcn \u00fczerindeki TETT&#8217;nin ge\u00e7mesi, \u00fcr\u00fcn\u00fcn bozuldu\u011fu anlam\u0131na gelmez&#8221; diyerek israfa kar\u015f\u0131 uyard\u0131.<\/h3>\n\n\n\n<p>Beykent \u00dcniversitesi Sa\u011fl\u0131k Bilimleri Meslek Y\u00fcksekokulu Beslenme ve Diyetetik B\u00f6l\u00fcm\u00fc Ar\u015f. G\u00f6r. Eda Balc\u0131, son zamanlar\u0131n g\u00fcndem konular\u0131ndan biri olan, \u00fcr\u00fcnler \u00fczerindeki \u2018&#8217;Son Kullanma Tarihi&#8221; ile \u2018&#8217;Tavsiye Edilen T\u00fcketim Tarihi&#8221; ibarelerinin aras\u0131ndaki farklar\u0131 anlatt\u0131.<\/p>\n\n\n\n<p><strong>&#8221;Tavsiye edilen t\u00fcketim tarihi pek bilinmiyor&#8221;<\/strong><br>G\u0131dalar\u0131n \u00fczerindeki etiket bilgilerinden g\u0131da ile ilgili bir\u00e7ok \u015fey \u00f6\u011frenebilmenin m\u00fcmk\u00fcn oldu\u011funu belirten Balc\u0131, &#8221;Bu bilgilerden biri g\u0131dan\u0131n \u2018son t\u00fcketim tarihi&#8217; di\u011feri ise \u2018tavsiye edilen t\u00fcketim tarihi&#8217;. Bu iki tarih birbirinden farkl\u0131d\u0131r. Fakat, aralar\u0131ndaki fark\u0131 ne yaz\u0131k ki \u00e7o\u011fu insan bilmemekte ve bunun sonucunda binlerce ton g\u0131da \u00e7\u00f6pe gitmektedir. Yap\u0131lan \u00e7al\u0131\u015fmalarda T\u00fcrkiye&#8217;deki g\u0131da israf\u0131n\u0131n en b\u00fcy\u00fck sebeplerinden biri olarak &#8216;kullan\u0131labilir g\u0131da israf\u0131&#8217; geliyor. Etiketleri yanl\u0131\u015f okuma, anlayamama ve etiket \u00fczerinde yazanlar hakk\u0131nda bilgi sahibi olmama bu israf\u0131 tetikliyor. Genel olarak, T\u00fcrkiye&#8217;de Son T\u00fcketim Tarihi&#8217;nin (STT) ne anlama geldi\u011fi bilinirken, Tavsiye Edilen T\u00fcketim Tarihi (TETT) \u0130le ilgili bilgilerinin olmad\u0131\u011f\u0131 ve bu y\u00fczden bilin\u00e7siz hareket ettikleri g\u0131da israf\u0131na neden olduklar\u0131 g\u00f6r\u00fcl\u00fcyor.&#8221; dedi.<\/p>\n\n\n\n<p><strong>STT ve TETT aras\u0131ndaki fark nedir?<\/strong><br>Son t\u00fcketim tarihinin, Son Kullanma Tarihi (SKT) olarak da ifade edildi\u011fini belirten Balc\u0131, bu tarihin g\u0131dan\u0131n g\u00fcvenilirli\u011fi ile ilgili oldu\u011funu; g\u0131dan\u0131n kalitesi ve sa\u011fl\u0131kl\u0131 bir \u015fekilde en son hangi tarihe kadar kullanabilece\u011fini ifade etti\u011fini s\u00f6yledi. T\u00fcrk G\u0131da Kodeksi Etiketleme Y\u00f6netmeli\u011fi&#8217;ndeki tan\u0131m\u0131na g\u00f6re STT&#8217;nin \u201cmikrobiyal a\u00e7\u0131dan kolay bozulabilen ve k\u0131sa bir s\u00fcre sonra insan sa\u011fl\u0131\u011f\u0131 a\u00e7\u0131s\u0131ndan tehlike te\u015fkil etmesi muhtemel g\u0131dalar\u0131n t\u00fcketilebilece\u011fi son tarihi g\u00f6sterir.\u201d \u015feklinde ifade edildi\u011finin alt\u0131n\u0131 \u00e7izen Balc\u0131, STT etiketleme \u015feklinin genel olarak riskli g\u0131dalarda bulundu\u011funu s\u00f6yledi. Diyetisyen Balc\u0131, bu g\u0131dalardan baz\u0131lar\u0131n\u0131n s\u00fct ve s\u00fct \u00fcr\u00fcnleri, et ve et \u00fcr\u00fcnleri ve yumurta gibi g\u0131dalar oldu\u011funu; STT dolan g\u0131dalar\u0131n insan sa\u011fl\u0131\u011f\u0131n\u0131 tehlikeye att\u0131\u011f\u0131ndan dolay\u0131 hemen at\u0131lmas\u0131 gerekti\u011fini ifade etti.<\/p>\n\n\n\n<p><strong>&#8221;TETT ge\u00e7se de g\u0131day\u0131 \u00e7\u00f6pe atmay\u0131n&#8221;<\/strong><br>TETT&#8217;nin daha farkl\u0131 bir bilgi verdi\u011fini belirten Balc\u0131, &#8221;TETT, T\u00fcrk G\u0131da Kodeksi Etiketleme Y\u00f6netmeli\u011fi&#8217;ne g\u00f6re \u2018uygun \u015fekilde muhafaza edilmesi durumunda g\u0131dan\u0131n kendine has \u00f6zelliklerini korudu\u011fu s\u00fcreyi g\u00f6steren tarihtir.&#8217; Etikette belirtilen TETT g\u00fcn\u00fcne kadar g\u0131da, kalitesini en iyi \u015fekilde muhafaza edebilmektedir. Fakat bu tarihten sonra g\u0131dan\u0131n kalitesi ve besin de\u011feri azalmaya ba\u015flayabilir. \u00d6zellikle bakliyat, \u00e7ay, \u015feker gibi raf \u00f6mr\u00fc daha uzun olan g\u0131dalar\u0131n etiketinde TETT yer almaktad\u0131r. Bir g\u0131dan\u0131n TETT&#8217;si ge\u00e7tiyse baz\u0131 \u00f6zelliklerini kaybetmi\u015f olabilir fakat bunlar sa\u011fl\u0131\u011f\u0131m\u0131z\u0131 olumsuz etkileyecek durum de\u011fildir. O y\u00fczden TETT ge\u00e7ti diye g\u0131day\u0131 hemen \u00e7\u00f6pe atmamal\u0131y\u0131z. E\u011fer g\u0131dada k\u00f6t\u00fc koku ve istenmeyen lezzet varsa o durumda t\u00fcketilmemesi ve at\u0131lmas\u0131 gerekmektedir.\u201d uyar\u0131s\u0131nda bulundu.<\/p>\n\n\n\n<p><strong>&#8221;T\u00fcm d\u00fcnyada kaynaklar giderek azal\u0131yor&#8221;<\/strong><br>Balc\u0131, t\u00fcm d\u00fcnyada kaynaklar\u0131n giderek azald\u0131\u011f\u0131n\u0131, ayr\u0131ca g\u0131da kay\u0131p ve at\u0131klar\u0131n\u0131n ekonomik, \u00e7evresel ve sosyal s\u00fcrd\u00fcr\u00fclebilirli\u011fi tehdit eden k\u00fcresel bir sorun haline geldi\u011fine dikkat \u00e7ekerek, &#8221;Bu sebeple t\u00fcketicinin bilin\u00e7lendirilmesi, etiket bilgilerinin do\u011fru yorumlanabilmesi i\u00e7in t\u00fcketiciye y\u00f6nelik k\u0131lavuzlar\u0131n haz\u0131rlanmas\u0131 gerekmektedir. Bu konuda herkesin bilin\u00e7li olmas\u0131 g\u0131da israf\u0131n\u0131n \u00f6nlenmesi i\u00e7in \u00e7ok \u00f6nemlidir.\u201d ifadelerini kulland\u0131.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Uzman Diyetisyen Eda Balc\u0131, g\u0131da \u00fcr\u00fcnlerindeki son kullanma tarihi ile tavsiye edilen t\u00fcketim tarihi aras\u0131ndaki fark\u0131n yanl\u0131\u015f anla\u015f\u0131lmas\u0131 nedeniyle, tonlarca g\u0131dan\u0131n \u00e7\u00f6pe gitti\u011fini s\u00f6yledi. T\u00fcm d\u00fcnyada g\u0131da kaynaklar\u0131n\u0131n giderek azald\u0131\u011f\u0131n\u0131n alt\u0131n\u0131 \u00e7izen Balc\u0131, &#8221;\u00dcr\u00fcn \u00fczerindeki TETT&#8217;nin ge\u00e7mesi, \u00fcr\u00fcn\u00fcn bozuldu\u011fu anlam\u0131na gelmez&#8221; diyerek israfa kar\u015f\u0131 uyard\u0131. Beykent \u00dcniversitesi Sa\u011fl\u0131k Bilimleri Meslek Y\u00fcksekokulu Beslenme ve Diyetetik B\u00f6l\u00fcm\u00fc [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":1564548,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[25,1],"tags":[],"class_list":["post-1564547","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-erzurum-haber","category-gundem"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.erzhaber.com.tr\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/1564547","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.erzhaber.com.tr\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.erzhaber.com.tr\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.erzhaber.com.tr\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.erzhaber.com.tr\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=1564547"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/www.erzhaber.com.tr\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/1564547\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.erzhaber.com.tr\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/1564548"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.erzhaber.com.tr\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=1564547"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.erzhaber.com.tr\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=1564547"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.erzhaber.com.tr\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=1564547"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}