﻿{"id":2535,"date":"2012-07-20T22:08:31","date_gmt":"2012-07-20T19:08:31","guid":{"rendered":"http:\/\/haber.destekajans.com\/?p=2535"},"modified":"2012-07-20T22:08:52","modified_gmt":"2012-07-20T19:08:52","slug":"turk-sinemasinin-dogusu","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.erzhaber.com.tr\/?p=2535","title":{"rendered":"T\u00fcrk Sinemas\u0131&#8217;n\u0131n Do\u011fu\u015fu"},"content":{"rendered":"<p>Ayastefanos\u2019taki (Ye\u015filk\u00f6y) \u00a0Rus Abidesi\u2019nin yap\u0131lmas\u0131na neden olan, halk aras\u0131nda 93 Harbi olarak bilinen (1877-1878) Osmanl\u0131 \u2013 Rus Sava\u015f\u0131 \u00a09 ay s\u00fcrer. Edirne M\u00fctarekesi ile sona erer.<\/p>\n<p>T\u00fcrkiye tarihinin en b\u00fcy\u00fck yenilgilerinden biri olur, ve arkas\u0131ndan gelecek felaketler olarak nitelendirilen, 1912 -1913 Balkan Sava\u015flar\u0131, 1912-1914 Birinci D\u00fcnya Sava\u015f\u0131 ile devam eder.<\/p>\n<p>Ruslar, T\u00fcrklere kar\u015f\u0131 kazand\u0131klar\u0131 bu zaferlerini \u00f6l\u00fcms\u00fczle\u015ftirmek i\u00e7in AYASTEFANOS\u2019ta (Ye\u015filk\u00f6y)bir an\u0131t dikerler. Uzun y\u0131llar, T\u00fcrklere yenilginin ac\u0131s\u0131n\u0131 hissettiren ve ilk T\u00fcrk filminin \u00e7ekilmesine neden olan an\u0131t, 1914 y\u0131l\u0131nda y\u0131k\u0131l\u0131r.<\/p>\n<p>Rus mimarisinin \u00f6zelliklerini ta\u015f\u0131yan abide \u00fc\u00e7 katl\u0131d\u0131r. Kesme ta\u015flardan yap\u0131lm\u0131\u015ft\u0131r. Abidenin alt kat\u0131nda sava\u015fta \u00f6len subaylar\u0131n kemiklerinden olu\u015fan bir b\u00f6l\u00fcm vard\u0131r. \u0130kinci kat\u0131nda rahip odalar\u0131 vard\u0131r. \u00dcst katta ise bir kubbe ve konik bir \u00e7at\u0131 bulunmaktad\u0131r. D\u00fcnyan\u0131n d\u00f6rd\u00fcnc\u00fc b\u00fcy\u00fckl\u00fckteki \u00e7an\u0131 ve e\u015fyalar, an\u0131t y\u0131k\u0131lmadan al\u0131n\u0131p askeri m\u00fczeye konmu\u015ftur, as\u0131l de\u011ferli e\u015fyalar, rahipler taraf\u0131ndan ka\u00e7\u0131r\u0131lm\u0131\u015ft\u0131r.<\/p>\n<p>Bir sava\u015f\u0131n sonucunda yap\u0131lan Abide, bir ba\u015fka sava\u015f\u0131n ba\u015flang\u0131c\u0131nda y\u0131k\u0131larak, sinema tarihimizde\u00a0 bir sembol haline gelecektir.<\/p>\n<p>Abidenin y\u0131k\u0131l\u0131\u015f\u0131 g\u00fcnlerce s\u00fcrm\u00fc\u015ft\u00fcr. Rahmi zade Bahattin bey adl\u0131 \u00fcnl\u00fc foto\u011fraf\u00e7\u0131 abidenin y\u0131k\u0131m foto\u011fraflar\u0131n\u0131 \u00e7ekmi\u015f, kartpostallar\u0131n\u0131 yapm\u0131\u015ft\u0131r. Ayr\u0131ca y\u0131k\u0131m a\u015famas\u0131ndaki bir foto\u011fraf\u0131 da Enis Oza \u00e7ekmi\u015ftir.<\/p>\n<p>Abidenin y\u0131k\u0131m\u0131n\u0131 ger\u00e7ekle\u015ftiren emekli yarbay Y.Bahri Do\u011fanay\u2019\u0131n an\u0131lar\u0131nda y\u0131k\u0131l\u0131\u015f\u0131n \u00e7ekimlerinin yap\u0131ld\u0131\u011f\u0131ndan bahseder.<\/p>\n<p>Fuat Uzk\u0131nay\u2019\u0131n \u00e7ekti\u011fi film maalesef bulunamamaktad\u0131r. Siyaset ve sanat tarihimizde \u00f6nemli bir kay\u0131pt\u0131r.<\/p>\n<p>Fuat Uzk\u0131nay\u2019\u0131n Merkez Ordu Sinema Dairesi ad\u0131na \u00e7ekti\u011fi bu film, Bir s\u00fcre depolarda saklan\u0131r. G\u00f6sterimleri de yap\u0131l\u0131r. Daha sonra Y\u0131ld\u0131z Saray\u2019\u0131ndaki, Merkez Ordu Sinema Dairesi, Ankara\u2019ya ta\u015f\u0131n\u0131r. Ara\u015ft\u0131rmalarda film kendi kutusundan \u00e7\u0131kmaz.<\/p>\n<p>Ayastefanos\u2019taki Rus abidesinin y\u0131k\u0131l\u0131\u015f\u0131 filminden \u00f6nce T\u00fcrkiye\u2019de be\u015f film \u00e7ekilmi\u015ftir. Baz\u0131lar\u0131n\u0131n kimin taraf\u0131ndan \u00e7ekildi\u011fi bilinmiyor, baz\u0131lar\u0131 da yabanc\u0131lar taraf\u0131ndan \u00e7ekilmi\u015ftir.<\/p>\n<p><strong>FUAT UZKINAY K\u0130MD\u0130R?<\/strong><strong><\/strong><\/p>\n<p><strong>\u00a0<\/strong>\u0130lk T\u00fcrk Sinemac\u0131lar\u0131ndan biridir. 1888 \u0130stanbul-\u00dcsk\u00fcdar\u2019da do\u011fmu\u015ftur. \u0130stanbul Erkek Lisesinden mezun olduktan sonra, \u0130stanbul Dar\u00fcl F\u00fcnun\u2019da Fizik, Kimya okumu\u015ftur.<\/p>\n<p>\u0130stanbul Sultanisi\u2019nde memurluk yapm\u0131\u015ft\u0131r.<\/p>\n<p>Sinemaya ilgisi; \u00f6ncelikle sineman\u0131n ke\u015ffi ile ilgilenmekle ba\u015flar. \u00d6\u011frencilere film g\u00f6sterimleri yapar. Sirkeci\u2019deki Ali Efendi Sinemas\u0131 ile ilk sinema i\u015fletmecili\u011fine ba\u015flar, daha sonra da \u00dcsk\u00fcdar\u2019da \u00fc\u00e7 sinemay\u0131 birden i\u015fletir. Ayastefanos\u2019taki Rus Abidesinin y\u0131k\u0131l\u0131\u015f\u0131n\u0131 \u00e7ektikten sonra, Enver pa\u015fa taraf\u0131ndan kurulan Merkez Ordu Sinema Dairesinde Sigmund Weinberg\u2019in yard\u0131mc\u0131l\u0131\u011f\u0131na getirilir. Weinberg, MOSD\u2019den ayr\u0131ld\u0131ktan sonra da MOSD\u2019nin ba\u015f\u0131na getirilmi\u015ftir. Weinberg ile bu kurum ad\u0131na \u201cEnver Pa\u015fa\u2019n\u0131n Atlar\u0131\u201dn\u0131, daha sonra da askeri konulu bir dizi film \u00e7ekmi\u015ftir.<\/p>\n<p>Weinberg\u2019le birlikte ilk konulu uzun metraj film \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131na \u201c Leblebici Horhor\u201d, \u201cHimmet A\u011fa\u2019n\u0131n \u0130zdivac\u0131\u201d\u00a0 gibi filmlerle ba\u015flar.<\/p>\n<p>Daha sonralar\u0131 \u201cM\u00fcrebbiye\u201d, \u201cBinnaz\u201d, \u201cBican Efendi Mektep Hocas\u0131\u201d, \u201cNur Baba\u201d gibi filmleri \u00e7eker.<\/p>\n<p>En \u00f6nemli belgesel filmi \u201cZafer Yollar\u0131nda\u201dd\u0131r.<\/p>\n<p>1956 y\u0131l\u0131nda hayat\u0131n\u0131 kaybetmi\u015ftir.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Ayastefanos\u2019taki (Ye\u015filk\u00f6y) \u00a0Rus Abidesi\u2019nin yap\u0131lmas\u0131na neden olan, halk aras\u0131nda 93 Harbi olarak bilinen (1877-1878) Osmanl\u0131 \u2013 Rus Sava\u015f\u0131 \u00a09 ay s\u00fcrer. Edirne M\u00fctarekesi ile sona erer. T\u00fcrkiye tarihinin en b\u00fcy\u00fck yenilgilerinden biri olur, ve arkas\u0131ndan gelecek felaketler olarak nitelendirilen, 1912 -1913 Balkan Sava\u015flar\u0131, 1912-1914 Birinci D\u00fcnya Sava\u015f\u0131 ile devam eder. Ruslar, T\u00fcrklere kar\u015f\u0131 kazand\u0131klar\u0131 bu [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[1],"tags":[],"class_list":["post-2535","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-gundem"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.erzhaber.com.tr\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/2535","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.erzhaber.com.tr\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.erzhaber.com.tr\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.erzhaber.com.tr\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.erzhaber.com.tr\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=2535"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/www.erzhaber.com.tr\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/2535\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.erzhaber.com.tr\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=2535"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.erzhaber.com.tr\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=2535"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.erzhaber.com.tr\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=2535"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}