ERZURUMFLA\u015e\/ \u00d6ZEL<\/p>\n
<\/p>\n
Bug\u00fcn Erzurum Kongresi\u2019nin 94. y\u0131ld\u00f6n\u00fcm\u00fc. Kutlu olsun.<\/p>\n
<\/p>\n
Yak\u0131n tarihimizde ya\u015fanan \u00a0en \u00f6nemli olaylardan biri \u00a0Erzurum Kongresinin hemen sonras\u0131nda ya\u015fan\u0131r.<\/p>\n
<\/p>\n
Bir milletin kaderini \u00e7izecek yeni olu\u015fum sabaha kar\u015f\u0131 Erzurum’da dile getirilir.<\/p>\n
<\/p>\n
G\u00fcn do\u011farken, hen\u00fcz do\u011fmam\u0131\u015f \u00fclkenin idari \u015fekli not d\u00fc\u015f\u00fcl\u00fcr\u2026<\/p>\n
<\/p>\n
<\/p>\n
Atat\u00fcrk,<\/b> \u201cCumhuriyet\u201d<\/b> s\u00f6zc\u00fc\u011f\u00fcn\u00fc ilk kez Erzurum\u2019da dile getirir.<\/p>\n
Ne zaman?<\/p>\n
Erzurum Kongresi\u2019nin bitti\u011fi gece.<\/p>\n
Yani, 7 A\u011fustos\u2019u 8 A\u011fustos\u2019a ba\u011flayan gece.<\/p>\n
<\/p>\n
<\/p>\n
<\/p>\n
Sadece cumhuriyet mi?<\/p>\n
Hay\u0131r…<\/p>\n
Mustafa Kemal Atat\u00fcrk<\/b>, tesett\u00fcr\u00fcn kalk\u0131p, \u015fapka devriminin yap\u0131laca\u011f\u0131n\u0131 yine Erzurum\u2019da ifade ediyor.<\/p>\n
Harf Devrimi\u2019nin ger\u00e7ekle\u015fece\u011fini Erzurum\u2019da kaydettiriyor.<\/p>\n
<\/p>\n
<\/p>\n
<\/p>\n
Atat\u00fcrk<\/b>\u2019\u00fcn \u00e7al\u0131\u015fma arkada\u015flar\u0131ndan Mahzar M\u00fcfit Kansu “Erzurum’dan \u00f6l\u00fcm\u00fcne kadar Atat\u00fcrk’le beraber” <\/b>ad\u0131yla T\u00fcrk Tarih Kurumu taraf\u0131ndan \u00e7\u0131kar\u0131lan an\u0131lar\u0131nda bak\u0131n neler yaz\u0131yor:<\/p>\n
<\/p>\n
<\/p>\n
<\/p>\n
\u201cErzurum Kongresinin bitti\u011fi gece (7\/8 A\u011fustos 1919)<\/b><\/p>\n
Pa\u015fa co\u015fmu\u015ftu:<\/b><\/p>\n
-Erzurum\u2019da ve Kongre\u2019de g\u00f6rd\u00fc\u011f\u00fcm samimiyet, mertlik ve fedak\u00e2rl\u0131k, azim ve iman, beni do\u011frusu \u00e7ok cesaretlendirdi. Memleketimi kurtarmak yolundaki cesaretimi art\u0131rd\u0131. <\/b><\/p>\n
Erzurum\u2019a ilk geldi\u011fim g\u00fcnk\u00fc vaziyetimi biliyorsunuz. Ben burada r\u00fctbemi, Yaveri Hazreti \u015eehriyar\u00eeli\u011fi, resm\u00ee mevkiimi, \u00fcniformam\u0131 att\u0131m ve b\u00fct\u00fcn k\u00e2inata sine-i millette bir fert oldu\u011fumu il\u00e2n ettim.<\/b><\/p>\n
<\/p>\n
<\/p>\n
<\/p>\n
<\/p>\n
Arkada\u015flar\u0131m da b\u00f6yle. \u00dcniformal\u0131 olanlar \u00fcniformalar\u0131n\u0131, memur olanlar memuriyetlerini terk ettiler. Hepsine minnetta-r\u0131m ve hepsinin takdirk\u00e2r\u0131y\u0131m. \u015eu h\u00e2lde ihtirass\u0131z, yaln\u0131z vatan ve memleket sel\u00e2metini gaye edinen insanlar olarak \u00e7al\u0131\u015f\u0131yoruz. Allah koruyucumuzdur. Mutlaka muvaffak olaca\u011f\u0131z.<\/b><\/p>\n
\u00a0<\/b><\/p>\n
Pa\u015fa, emir eri Ali\u2019ye seslendi:<\/b><\/p>\n
-Ali, kahve yap bize…<\/b><\/p>\n
Ali kahveleri getirinceye kadar, S\u00fcreyya Yi\u011fit\u2019in: <\/b><\/p>\n
-Muvaffak olduktan sonra dahi i\u015f bitmiyor Pa\u015fam, memle-ketin nam\u00fctenahi (sonsuz) \u00e7al\u0131\u015fmaya ve ink\u0131l\u00e2plar v\u00fccuda getirmeye ihtiyac\u0131 var.<\/b><\/p>\n
\u015eeklindeki d\u00fc\u015f\u00fcncesi ile konu, memleketin sosyal yap\u0131s\u0131na ge\u00e7ti. <\/b><\/p>\n
Pa\u015fa, \u201cVatan\u0131n kurtulmas\u0131ndan sonra cumhuriyet il\u00e2n\u0131n\u0131n \u015fart oldu\u011fu\u201d hakk\u0131ndaki d\u00fc\u015f\u00fcnce ve inanc\u0131n\u0131 bir kere daha sa\u011flad\u0131ktan sonra: <\/b><\/p>\n
– Mazhar not defterin yan\u0131nda m\u0131? diye sordu. <\/b><\/p>\n
– Hay\u0131r Pa\u015fam… dedim. <\/b><\/p>\n
– Zahmet olacak ama bir merdiveni inip \u00e7\u0131kacaks\u0131n. Al gel. dedi. <\/b><\/p>\n
Nerede ise sabah olacakt\u0131. Fakat onun yan\u0131nda iken d\u00fcnya, gecesi g\u00fcnd\u00fcz\u00fc olmayan bir \u00e2lemden ibaretti. Bundan dolay\u0131, uyku ihtiyac\u0131 da yoktu. Hemen a\u015fa\u011f\u0131ya indim. Not defterini al\u0131p geldim. <\/b><\/p>\n
O, hat\u0131ra defterime ve g\u00fcn\u00fc g\u00fcn\u00fcne her olay\u0131 not edi\u015fime hem memnun olur hem de bazen l\u00e2tife etmekten kendisini al\u0131koyamazd\u0131:<\/b><\/p>\n
– Haf\u0131zalar\u0131m\u0131z zay\u0131flad\u0131\u011f\u0131 zaman Mazhar M\u00fcfit\u2019in defteri \u00e7ok i\u015fimize yarayacak… derdi. <\/b><\/p>\n
Defteri getirdi\u011fimi g\u00f6r\u00fcnce, sigaras\u0131n\u0131 birka\u00e7 nefes \u00fcst \u00fcste \u00e7ektikten sonra: <\/b><\/p>\n
– Ama bu defterin bu yapra\u011f\u0131n\u0131 kimseye g\u00f6stermeyeceksin. Sonuna kadar mahrem kalacak. Bir ben, bir S\u00fcreyya, bir de sen bileceksin. \u015eart\u0131m bu… dedi. <\/b><\/p>\n
S\u00fcreyya da, ben de: <\/b><\/p>\n
– Buna emin olabilirsiniz Pa\u015fam… dedik. <\/b><\/p>\n
Pa\u015fa, bundan sonra: <\/b><\/p>\n
– \u00d6yle ise \u00f6nce tarih koy!.. dedi. <\/b><\/p>\n
Koydum: 7-8 A\u011fustos 1919. Sabaha kar\u015f\u0131. <\/b><\/p>\n
Tarihi, sayfan\u0131n \u00fczerine yazd\u0131\u011f\u0131m\u0131 g\u00f6r\u00fcnce: <\/b><\/p>\n
– Pek\u00e2l\u00e2… Yaz!.. diyerek devam etti: <\/b><\/p>\n
– Zaferden sonra \u015fekli h\u00fck\u00fbmet (h\u00fck\u00fbmet \u015fekli) cumhuri-yet olacakt\u0131r. Bunu size daha \u00f6nce de bir sualiniz m\u00fcnasebetiyle s\u00f6ylemi\u015ftim. <\/b><\/p>\n
Bu bir. <\/b><\/p>\n
\u0130ki: Padi\u015fah ve hanedan hakk\u0131nda zaman\u0131 gelince icap eden muamele yap\u0131lacakt\u0131r.<\/b><\/p>\n
\u00dc\u00e7: Tesett\u00fcr kalkacakt\u0131r. <\/b><\/p>\n
D\u00f6rt: Fes kalkacak, meden\u00ee milletler gibi \u015fapka giyilecektir.<\/b><\/p>\n
Bu anda ister istemez kalem elimden d\u00fc\u015ft\u00fc. <\/b><\/p>\n
Y\u00fcz\u00fcne bakt\u0131m gayri ihtiyar\u00ee o da benim y\u00fcz\u00fcme bakt\u0131. <\/b><\/p>\n
Pa\u015fa ile zaman zaman senli benli konu\u015fmaktan \u00e7ekinmez-dim. <\/b><\/p>\n
– Neden duraklad\u0131n? deyince: <\/b><\/p>\n
– Dar\u0131lma ama Pa\u015fam, sizin de hayalperest taraflar\u0131n\u0131z var. dedim. <\/b><\/p>\n
G\u00fclerek: <\/b><\/p>\n
– Bunu zaman tayin eder. Sen yaz… dedi. <\/b><\/p>\n
Yazmaya devam ettim:<\/b><\/p>\n
– Be\u015f:L\u00e2tin hurufu (harfleri) kabul edilecek.<\/b><\/p>\n
– Pa\u015fam k\u00e2fi… k\u00e2fi.. dedim ve biraz da hayal ile u\u011fra\u015fmak-tan b\u0131km\u0131\u015f bir insan edas\u0131 ile: <\/b><\/p>\n
– Cumhuriyet il\u00e2n\u0131na muvaffak olal\u0131m da \u00fcst taraf\u0131 yeter! diyerek, defterimi kapad\u0131m ve koltu\u011fumun alt\u0131na s\u0131k\u0131\u015ft\u0131rd\u0131m.<\/b><\/p>\n
\u0130nanmayan bir adam tavr\u0131 ile: <\/b><\/p>\n
– Pa\u015fam sabah oldu. Siz oturmaya devam edecekseniz ho\u015f\u00e7a kal\u0131n… diyerek yan\u0131ndan ayr\u0131ld\u0131m.<\/b><\/p>\n
Ger\u00e7ekten g\u00fcn a\u011farm\u0131\u015ft\u0131. S\u00fcreyya da benimle beraber odadan \u00e7\u0131kt\u0131. Fakat, burada ve bu anda olaylar\u0131n beni nas\u0131l tekzip ve Mustafa Kemal\u2019i teyit etti\u011fini, daha do\u011frusu Mustafa Kemal\u2019in beni nas\u0131l bir c\u00fcmle ile hapt (cevap veremez duruma koydu\u011funu) ve mahcup etti\u011fini itiraf etmeliyim.<\/b><\/p>\n
<\/p>\n
<\/p>\n
<\/p>\n
\u00c7ankaya\u2019da ak\u015fam yemeklerinde birka\u00e7 defa: <\/b><\/p>\n
– Bu Mazhar M\u00fcfit yok mu, kendisine Erzurum\u2019da tesett\u00fcr kalkacak, \u015fapka giyilecek, L\u00e2tin hurufu kabul edilecek dedi\u011fim ve bunlar\u0131 not etmesini s\u00f6yledi\u011fim zaman defterini koltu\u011funun alt\u0131na alm\u0131\u015f ve bana hayalperest oldu\u011fumu s\u00f6ylemi\u015fti. Demekle kalmad\u0131, bir g\u00fcn \u00f6nemli bir ders de verdi:<\/b><\/p>\n
<\/p>\n
<\/p>\n
<\/p>\n
\u015eapka ink\u0131l\u00e2b\u0131n\u0131 il\u00e2n etmi\u015f olarak Kastamonu\u2019dan d\u00f6n\u00fc-yordu (1 Eyl\u00fcl 1925). Ankara\u2019ya d\u00f6nd\u00fc\u011f\u00fc anda otomobille eski Meclis binas\u0131 \u00f6n\u00fcnden ge\u00e7iyor, ben de kap\u0131 \u00f6n\u00fcnde bulunuyor-dum. Manzaray\u0131 g\u00f6r\u00fcnce g\u00f6zlerime inanamad\u0131m. Kendisinin ve yan\u0131nda oturan Diyanet \u0130\u015fleri Ba\u015fkan\u0131n\u0131n (Rifat B\u00f6rek\u00e7i) ba\u015f\u0131nda birer \u015fapka vard\u0131. Kendisi neyse ne? Fakat, kendisini kar\u015f\u0131lamaya gelenler aras\u0131nda bulunan Diyanet \u0130\u015fleri Ba\u015fkan\u0131na da \u015fapkay\u0131 giydirmi\u015fti. Ben hayretle bu manzaray\u0131 seyrederken, otomobilini durdurttu, beni yan\u0131na \u00e7a\u011f\u0131rd\u0131 ve birden:<\/b><\/p>\n
<\/p>\n
<\/p>\n
<\/p>\n
– Azizim Mazhar M\u00fcfit Bey, ka\u00e7\u0131nc\u0131 maddedeyiz? Notlar\u0131na bak\u0131yor musun? deyiverdi.<\/b><\/p>\n
Bu bir l\u00e2tifeydi fakat mahcup eden bir l\u00e2tife.<\/p>\n
Ve ger\u00e7ekten bu b\u00fcy\u00fck adam, geceleri g\u00fcnd\u00fczlere katarak d\u00fc\u015f\u00fcnmeyi ve mill\u00ee b\u00fcnyenin tahamm\u00fcl\u00fcn\u00fc bilmi\u015f, her \u015feyin zaman\u0131n\u0131 hesaplam\u0131\u015f ve zaman\u0131 iradesine boyun e\u011fdirebilmi\u015fti.<\/b><\/p>\n
<\/p>\n
<\/p>\n
<\/p>\n
Benim o g\u00fcn hayal ve masal diye kar\u015f\u0131layarak not etti\u011fim her madde, zamanla birer ger\u00e7eklik an\u0131t\u0131 olarak kar\u015f\u0131mda b\u00fct\u00fcn endam\u0131 ile boy g\u00f6steriyordu!\u201d\u00a0<\/b><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"
ERZURUMFLA\u015e\/ \u00d6ZEL Bug\u00fcn Erzurum Kongresi\u2019nin 94. y\u0131ld\u00f6n\u00fcm\u00fc. Kutlu olsun. Yak\u0131n tarihimizde ya\u015fanan \u00a0en \u00f6nemli olaylardan biri \u00a0Erzurum Kongresinin hemen sonras\u0131nda ya\u015fan\u0131r. Bir milletin kaderini \u00e7izecek yeni olu\u015fum sabaha kar\u015f\u0131 Erzurum’da dile getirilir. G\u00fcn do\u011farken, hen\u00fcz do\u011fmam\u0131\u015f \u00fclkenin idari \u015fekli not d\u00fc\u015f\u00fcl\u00fcr\u2026 Atat\u00fcrk, \u201cCumhuriyet\u201d s\u00f6zc\u00fc\u011f\u00fcn\u00fc ilk kez Erzurum\u2019da dile getirir. […]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[25,1],"tags":[],"class_list":["post-46502","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-erzurum-haber","category-gundem"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.erzhaber.com.tr\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/46502","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.erzhaber.com.tr\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.erzhaber.com.tr\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.erzhaber.com.tr\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.erzhaber.com.tr\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=46502"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/www.erzhaber.com.tr\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/46502\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.erzhaber.com.tr\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=46502"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.erzhaber.com.tr\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=46502"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.erzhaber.com.tr\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=46502"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}