‘Do\u011fal, bitkisel’ diye sat\u0131l\u0131yor, bu uyu\u015fturucu madde uzmanlar\u0131 korkutuyor.<\/p>\n

<\/p>\n

Psikiyatrik hastal\u0131klar\u0131n tedavisi konusunda T\u00fcrkiye’de d\u00fczenlenen en geni\u015f kapsaml\u0131 kongre olan “Uluslararas\u0131 Psikofarmakoloji Kongresi”nin 5’incisi ge\u00e7ti\u011fimiz g\u00fcnlerde<\/span>Antalya<\/a>\u2019da ger\u00e7ekle\u015fti.<\/span><\/p>\n

<\/p>\n<\/div>\n<\/div>\n

\nKongrede konu\u015fan\u00a0 \u0130stanbul<\/a>\u00a0\u00dcniversitesi T\u0131p Fak\u00fcltesi Psikiyatri Ana Bilim Dal\u0131\u2019ndan Prof. Dr. \u0130lhan Yarg\u0131\u00e7, \u201cMadde ba\u011f\u0131ml\u0131l\u0131\u011f\u0131, madde kullan\u0131m\u0131 \u00fclkemizde ciddi bir problem haline geliyor. \u00d6zellikle piyasada yeni yayg\u0131nla\u015fan ve son 4-5 y\u0131ld\u0131r b\u00fct\u00fcn d\u00fcnyada sat\u0131\u015fta olan, yeni yeni T\u00fcrkiye\u2019de de yayg\u0131nla\u015fmakta olan sentetik bir uyu\u015fturucu madde bizi korkutuyor. Bu madde ilk zamanlarda do\u011fal bir \u015fey oldu\u011fu s\u00f6ylenerek internet ortam\u0131nda adrese teslim sat\u0131\u015fla elde edilebiliyordu. Kullan\u0131c\u0131, maddeleri sat\u0131n ald\u0131klar\u0131 ki\u015filerin y\u00f6nlendirmesi sonucu g\u00f6r\u00fcn\u00fc\u015f\u00fc ve kullan\u0131\u015f\u0131 \u00e7ok benzer oldu\u011fu i\u00e7in bu yeni sentetik maddeyi al\u0131yor ve b\u00f6ylece kolayca bu yeni maddeye ba\u011f\u0131ml\u0131 hale geliyor. Ancak \u00f6zellikle vurguluyorum tamamen sentetik kimyasal bu \u00fcr\u00fcnlerin ba\u011f\u0131ml\u0131l\u0131k potansiyeli do\u011fal olan\u0131na g\u00f6re \u00e7ok \u00e7ok fazla. Baz\u0131 etkileri ona benzedi\u011fi i\u00e7in sentetik cannabinoid olarak adland\u0131r\u0131l\u0131yor bu maddeler ve piyasada sevimli a\u011fa\u00e7 isimleri tropikal \u00fclke isimleri ile pazarlan\u0131yor. Asl\u0131nda s\u0131v\u0131 bir madde, kurutulmu\u015f bitkilerin \u00fczerine spreyle s\u0131k\u0131l\u0131yor ve sanki o yapraklar\u0131n \u00f6z maddesiymi\u015f gibi lanse ediliyor. Kullan\u0131c\u0131 daha \u00f6nce di\u011fer do\u011fal maddeleri ara s\u0131ra kullan\u0131rken buna ge\u00e7tikten sonra komp\u00fclsif kullan\u0131m dedi\u011fimiz durmadan her g\u00fcn, g\u00fcnde defalarca kullan\u0131ma ge\u00e7iyor ve bu insanlarda psikiyatrik hastal\u0131klar hem de ciddi fiziksel rahats\u0131zl\u0131klar ortaya \u00e7\u0131k\u0131yor. \u00d6rne\u011fin bu insanlarda sara n\u00f6betleri s\u0131k oluyor, koma halinde acil servislere getirilebiliyorlar, b\u00f6brek yetmezli\u011fi yapabiliyor ve \u015fizofreni benzeri tablolara neden oluyor.\u201d Prof. Yarg\u0131\u00e7, \u00f6zellikle bu maddelerin kullan\u0131m\u0131n\u0131n halen \u00e7ok \u00f6nemsenmedi\u011fi ve kullan\u0131c\u0131n\u0131n fark\u0131nda bile olmad\u0131\u011f\u0131 fakat b\u0131rakt\u0131\u011f\u0131 hasar\u0131n zaman i\u00e7erisinde \u00e7ok ciddi tablolara yol a\u00e7t\u0131\u011f\u0131n\u0131 vurgulad\u0131.<\/p>\n

<\/p>\n

D\u0130KKAT EKS\u0130KL\u0130\u011e\u0130 VE H\u0130PERAKT\u0130V\u0130TE BOZUKLU\u011eU OLAN D\u0130KKAT<\/strong><\/p>\n

<\/p>\n

Prof. Dr. \u0130lhan Yarg\u0131\u00e7 \u201cBu kullan\u0131c\u0131lar\u0131n bir\u00e7o\u011fu, hiperaktivite tan\u0131s\u0131 alabilecek ki\u015filerdir. \u00c7\u00fcnk\u00fc o durumdaki \u00e7ocuklarda gen\u00e7lerde d\u00fcrt\u00fcsellik \u00e7ok fazlad\u0131r ve gerek \u00fclkemizde gerek d\u00fcnyada pek \u00e7ok ara\u015ft\u0131rma dikkat g\u00f6stermi\u015ftir ki bu dikkat eksikli\u011fi hiperaktivite bozuklu\u011fu olan ki\u015filer de madde kullan\u0131m\u0131 ve ba\u011f\u0131ml\u0131l\u0131\u011f\u0131 vard\u0131r. Yani bu insanlar d\u00fcrt\u00fcsel oldu\u011fu, kolay risk ald\u0131\u011f\u0131 i\u00e7in kolayl\u0131kla deneyebiliyor ve denedikten sonra bu dikkat bozuklu\u011fu hiperaktiviteye neden olan sinir sistemlerindeki problem ayn\u0131 zamanda onlar\u0131n ba\u011f\u0131ml\u0131 olmas\u0131n\u0131 da kolayla\u015ft\u0131r\u0131yor. Her kullan\u0131c\u0131 ba\u011f\u0131ml\u0131 olmuyor bunlar dolay\u0131s\u0131yla hem deneme a\u00e7\u0131s\u0131ndan risk alt\u0131nda hem denedikten sonra ba\u011f\u0131ml\u0131 olma potansiyelleri \u00e7ok fazla.\u201d<\/p>\n

<\/p>\n

32 B\u0130N L\u0130SE \u00d6\u011eRENC\u0130S\u0130NE BA\u011eIMLILIK ARA\u015eTIRMASI<\/strong>
\nSosyal Psikiyatri Amerikan Derne\u011fi Ba\u015fkan\u0131 ve eski Amerikan Ortopsikiyatri Derne\u011fi Ba\u015fkan\u0131 Prof. Dr. Andres Pumeirega, 2010 y\u0131l\u0131nda meslekta\u015flar\u0131 ile birlikte \u0130stanbul’da 32 bin lise \u00f6\u011frencisi \u00fczerinde yapt\u0131klar\u0131 \u201cintihar d\u00fc\u015f\u00fcncesi ve kimyasal madde ba\u011f\u0131ml\u0131l\u0131\u011f\u0131\u201d konusundaki istatistiksel \u00e7al\u0131\u015fmada,\u00a0ABD<\/a>\u00a0kadar olmasa da T\u00fcrkiye’de de uyu\u015fturucu ba\u011f\u0131ml\u0131l\u0131\u011f\u0131n\u0131n tehlikeli seviyelere ula\u015ft\u0131\u011f\u0131n\u0131n ortaya \u00e7\u0131kt\u0131\u011f\u0131n\u0131 s\u00f6yledi. Pumeirega, \u00f6\u011frencilerin y\u00fczde 30’unun alkol, y\u00fczde 40’\u0131n\u0131n sigara ve y\u00fczde 13’\u00fcn\u00fcn ba\u011f\u0131ml\u0131l\u0131k yap\u0131c\u0131 kanun d\u0131\u015f\u0131 madde kulland\u0131klar\u0131n\u0131n tespit edildi\u011fini s\u00f6yledi. Prof. Dr. Pumeirega, “Kullan\u0131lan madde oranlar\u0131 ABD’deki kadar y\u00fcksek de\u011fil ama \u0130stanbul’daki de\u011fi\u015fime i\u015faret ediyordu. Alkol kullan\u0131m oran\u0131 y\u00fczde 30, sigara y\u00fczde 40, ba\u011f\u0131ml\u0131l\u0131k yap\u0131c\u0131 kanun d\u0131\u015f\u0131 esrar da dahil y\u00fczde 13’e kadar \u00e7\u0131k\u0131yordu. Birden \u00e7ok madde kullanan gen\u00e7ler var. Bunlara y\u00f6nelik al\u0131nacak \u00f6nlemler var. Giri\u015f maddeleri dedi\u011fimiz sigara ve alkol kullanan gen\u00e7ler i\u00e7in koruyucu giri\u015fimler, planlamalar d\u00fczenlenmeli. Ayn\u0131 zamanda bu bilgiler \u00fczerinde intihar d\u00fc\u015f\u00fcncesini ara\u015ft\u0131rd\u0131k. Bundan da ortaya \u00e7\u0131kan sonu\u00e7lar asl\u0131nda kimyasal madde ba\u011f\u0131ml\u0131l\u0131\u011f\u0131yla ilgiliydi. Bununla ilgili de benzer programlar geli\u015ftirilebilir. Depresyon gibi psikiyatrik sorunlarla ilgili \u015fikayetler, sosyal risk fakt\u00f6rleri. \u0130ntihar d\u00fc\u015f\u00fcncesi ara\u015ft\u0131rmas\u0131nda bu d\u00fc\u015f\u00fcnceye sebep olan fakt\u00f6rler aras\u0131nda g\u00f6\u00e7, kimyasal madde kullan\u0131m\u0131 da \u00f6nemli fakt\u00f6rlerden birisiydi. Burada \u00f6nemli olan intihar d\u00fc\u015f\u00fcncesinin risk fakt\u00f6rleri ve kimyasal madde ba\u011f\u0131ml\u0131\u011f\u0131 aras\u0131ndaki benzer fakt\u00f6rlerin azalt\u0131labilece\u011finin ortaya \u00e7\u0131kmas\u0131yd\u0131” diye konu\u015ftu.<\/p>\n<\/div>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"