ELAZI\u011e (\u0130HA) \u2013 Elaz\u0131\u011f\u2019da MS hastas\u0131 olan teyzesinden etkilenen Bilgisayar M\u00fchendisi Mustafa Onur Ayd\u0131n (26), TUB\u0130TAK\u2019dan da destek alarak geli\u015ftirdi\u011fi projeyle engelliler i\u00e7in ses ve kafa hareketleriyle kontrol edilebilen ak\u00fcl\u00fc ak\u0131ll\u0131 tekerlekli sandalye yapt\u0131.<\/p>\n
F\u0131rat \u00dcniversitesi Bilgisayar M\u00fchendisli\u011fi son s\u0131n\u0131ftayken Bilim Sanayi ve Teknoloji Bakanl\u0131\u011f\u0131 Tekno-Giri\u015fim Sermaye Deste\u011fi Program\u0131 kapsam\u0131nda F\u0131rat Teknokent b\u00fcnyesinde \u015firket kuran Mustafa Onur Ayd\u0131n, MS hastas\u0131 olan teyzesinden etkilenerek engelliler i\u00e7in ses ve kafa hareketleriyle kontrol edilebilen ak\u00fcl\u00fc ak\u0131ll\u0131 tekerlekli sandalye yapt\u0131. \u201cEngelliler \u0130\u00e7in Ak\u0131ll\u0131 \u00c7ok Fonksiyonlu Ak\u00fcl\u00fc Tekerlekli Sandalye\u201d ad\u0131nda g\u00f6nderdi\u011fi projeyle T\u00dcB\u0130TAK\u2019tan da destek alan Ayd\u0131n, geli\u015ftirdi\u011fi \u00fcr\u00fcnle engelli insanlar\u0131n hayat\u0131n\u0131 kolayla\u015ft\u0131rmay\u0131 hedefliyor.<\/p>\n
Giri\u015fimci olmay\u0131 \u00fcniversite son s\u0131n\u0131ftayken hedefledi\u011fini ve bu kapsamda \u00e7e\u015fitli projeler geli\u015ftirmeyi d\u00fc\u015f\u00fcnd\u00fc\u011f\u00fcn\u00fc ifade eden Ayd\u0131n, MS hastas\u0131 olan teyzesinden esinlenerek, v\u00fccut hareketleri b\u00fcy\u00fck oranda k\u0131s\u0131tl\u0131 veya konu\u015famayan engellilerin zorluklar\u0131 en aza indirecek bir tekerlekli sandalye yapmay\u0131 ama\u00e7lad\u0131klar\u0131n\u0131 s\u00f6yledi.<\/p>\n
Sesle kontrol edilebiliyor<\/p>\n
Engelliler i\u00e7in \u201csesle kontrol edilebilir tekerlekli sandalye\u201d ba\u015fl\u0131kl\u0131 bir proje ba\u015flatt\u0131\u011f\u0131n\u0131 belirten Ayd\u0131n, \u201cBu proje i\u00e7in Bilim Sanayi ve Teknoloji Bakanl\u0131\u011f\u0131\u2019na ba\u015fvurarak Tekno -Giri\u015fim sermaye deste\u011fi ald\u0131k. 1 Mart 2013 tarihinde Onpeta Yaz\u0131l\u0131m \u015eirketini kurarak bu \u015firket b\u00fcnyesinde bu projeyi geli\u015ftirmeye ba\u015flad\u0131k. \u0130lk bir y\u0131ll\u0131k s\u00fcrenin ard\u0131ndan projeyi ba\u015far\u0131yla tamamlad\u0131k ve bakanl\u0131ktan ba\u015far\u0131 onay\u0131n\u0131 ald\u0131k. \u0130lk ba\u015fta sadece sesle kontrol \u00f6zelli\u011fi varken onun yan\u0131 s\u0131ra sesle mesajla\u015fma, cep telefonu aramas\u0131, sosyal a\u011flar\u0131n kullan\u0131labilmesi, \u0130nternet\u2019e girebilme ve metin edit\u00f6r\u00fc kullanabilme gibi bir\u00e7ok fonksiyonu projelendirdik\u201d dedi.<\/p>\n
Daha sonra konu\u015famayanlar i\u00e7in de bir \u00e7al\u0131\u015fma yapt\u0131klar\u0131n\u0131 vurgulayan Ayd\u0131n, \u201cMesela ALS hastalar\u0131 bir s\u00fcre sonra konu\u015fma yetilerini bile kaybediyor. Fakat kafa hareketlerini ve belli eklem hareketlerini sa\u011flayabiliyorlar. Biz o ki\u015filerin hayat\u0131n\u0131 kolayla\u015ft\u0131rabilmek i\u00e7in kafa hareketleriyle kontrol edilebilen bir mod\u00fcl geli\u015ftirmeyi hedefledik. Bu kapsamda bir proje yaz\u0131p TUB\u0130TAK\u2019a ba\u015fvurduk. Buradan destek alarak 2015 Ocak\u2019ta projemize ba\u015flad\u0131k. \u015euan 2016 Haziran sonu itibariyle projemizi tamamlad\u0131k. TUB\u0130TAK\u2019a sonu\u00e7 raporunu g\u00f6nderdik ve sonucun tamamlanmas\u0131n\u0131 bekliyoruz\u201d diye konu\u015ftu.<\/p>\n
\u201cEngellileri hayata kazand\u0131rmay\u0131 hedefliyoruz\u201d<\/p>\n
D\u00fcnyada bu \u015fekilde mevcut \u00fcr\u00fcnler bulunmad\u0131\u011f\u0131n\u0131 ifade eden ve geli\u015ftirdi\u011fi projenin \u00f6zellikleri hakk\u0131nda bilgi veren Ayd\u0131n, \u015funlar\u0131 kaydetti:<\/p>\n
\u201cSesle kontrol a\u00e7\u0131s\u0131ndan \u00e7e\u015fitli \u00e7al\u0131\u015fmalar yap\u0131lm\u0131\u015f fakat belirli k\u0131s\u0131tl\u0131 komutlarla bu i\u015flemler geli\u015ftirilmi\u015f. Bizim \u00f6zelli\u011fimiz sesle hareketin yan\u0131 s\u0131ra, sesle mesajla\u015fma ve metin yazabilme gibi \u00e7ok fonksiyonu sa\u011flad\u0131\u011f\u0131 i\u00e7in engelleri hayata kazand\u0131rmay\u0131 hedefliyoruz. Bu ki\u015filer dilerse bir ofis ortam\u0131nda \u00e7al\u0131\u015f\u0131p, kitap yazabilirler. Bunun yan\u0131nda g\u00fcn\u00fcm\u00fczde en \u00e7ok ihtiya\u00e7 duyulan interneti kolayl\u0131kla kullanabilirler. Kafa hareketlerini yerle\u015ftirdi\u011fimiz bir sens\u00f6r ile yap\u0131yoruz. Kafa yada belirli bir eklemin e\u011fimlerini ve a\u00e7\u0131lar\u0131n\u0131 alg\u0131layarak motor kontrol\u00fc sa\u011fl\u0131yoruz. Kullan\u0131c\u0131 sens\u00f6r\u00fc kafas\u0131na ya da belirli bir eklem b\u00f6lgesine yerle\u015ftirebilir. Kullan\u0131c\u0131 kullan\u0131rken etrafa da rahat\u00e7a bakabilir. Bunun i\u00e7in belirli bir hareket kombinasyonu yapmam\u0131z gerekiyor. Kullan\u0131c\u0131 kafas\u0131n\u0131 \u00f6ncelikle sola do\u011fru bip sesini duyana kadar e\u011fiyor. Ard\u0131ndan sa\u011fa do\u011fru e\u011fiyor. Sa\u011fa do\u011fru e\u011fimi ger\u00e7ekle\u015ftirip bip sesi gelince, 3 bip sesi daha geliyor. Bu ses kafas\u0131n\u0131 d\u00fczeltmesi anlam\u0131na geliyor. Ondan sonra e\u011fimlere g\u00f6re sandalye hareket ediyor.\u201d<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"
ELAZI\u011e\u2019DA MS HASTASI OLAN TEYZES\u0130NDEN ETK\u0130LENEN B\u0130LG\u0130SAYAR M\u00dcHEND\u0130S\u0130 MUSTAFA ONUR AYDIN (26), TUB\u0130TAK\u2019DAN DA DESTEK ALARAK GEL\u0130\u015eT\u0130RD\u0130\u011e\u0130 PROJEYLE ENGELL\u0130LER \u0130\u00c7\u0130N SES VE KAFA HAREKETLER\u0130YLE KONTROL ED\u0130LEB\u0130LEN AK\u00dcL\u00dc AKILLI TEKERLEKL\u0130 SANDALYE YAPTI.<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[18],"tags":[13771,29737,18808,38882,19425,68652],"class_list":["post-587082","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-bilim-teknoloji","tag-akilli","tag-etkilendi","tag-gelistirdi","tag-hastaligindan","tag-sandalye","tag-teyzesinin"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.erzhaber.com.tr\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/587082","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.erzhaber.com.tr\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.erzhaber.com.tr\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.erzhaber.com.tr\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.erzhaber.com.tr\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=587082"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/www.erzhaber.com.tr\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/587082\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.erzhaber.com.tr\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=587082"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.erzhaber.com.tr\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=587082"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.erzhaber.com.tr\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=587082"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}