<\/p>\n

Erken te\u015fhis ve do\u011fru cerrahi m\u00fcdahalenin hastalara uzun ya\u015fam f\u0131rsat\u0131 verebildi\u011fini s\u00f6yleyen Central Hospital\u2019dan Genel Cerrahi Uzman\u0131 Prof. Dr. M. Rafet Yi\u011fitba\u015f\u0131, kolon kanseri hakk\u0131nda bilinmesi gerekenleri ve tedavi y\u00f6ntemlerini anlat\u0131yor.<\/span><\/p>\n

<\/p>\n

<\/p>\n<\/div>\n

HAREKETS\u0130ZL\u0130K OBEZ\u0130TE VE A\u015eIRI S\u0130GARA T\u00dcKET\u0130M\u0130 KOLON KANSER\u0130N\u0130 TET\u0130KL\u0130YOR<\/p>\n

Kolon kanseri, olduk\u00e7a ciddi ve yayg\u0131n bir hastal\u0131k olarak de\u011ferlendiriliyor. Genellikle bat\u0131 b\u00f6lgelerinde di\u011fer yerlere oranla daha yayg\u0131n olarak g\u00f6r\u00fcl\u00fcyor. Her 10000 ki\u015fiden 1\u2019i kolon kanserine yakalan\u0131yor. Cinsiyet fark\u0131 g\u00f6zetmeyen kolon kanseri; s\u0131ralamaya girdi\u011finde t\u00fcm kanser t\u00fcrleri aras\u0131nda yayg\u0131nl\u0131k bak\u0131m\u0131ndan 3. s\u0131ray\u0131 al\u0131yor.<\/p>\n

<\/p>\n

A\u0130LES\u0130NDE BA\u011eIRSAK POL\u0130P HASTALI\u011eI OLANLAR D\u0130KKAT ETMEL\u0130<\/p>\n

50 ya\u015f\u0131ndan sonra her ki\u015fiye, kolorektal tetkikler \u00f6nerilmektedir. Burada aileden gelen ba\u011f\u0131rsak polip hastal\u0131\u011f\u0131, \u00fclseratif kolit ve baz\u0131 konjenital sendromlar y\u00fcksek risk grubu olarak kabul edilmektedir. Kolorektal kanserlerde ortalama tan\u0131 koyma ya\u015f\u0131 62’dir. Ya\u015f ilerledik\u00e7e risk oran\u0131 y\u00fckselir. Kolon kanseri \u00e7ocukluk ya\u015flar\u0131nda seyrek g\u00f6r\u00fclmekle birlikte, gen\u00e7 ya\u015f hastalarda genellikle ailevi – genetik fakt\u00f6rler etkili olmaktad\u0131r.<\/p>\n

<\/p>\n

SABAH \u0130SHALLET\u0130 VE A\u015eIRI K\u0130LO KAYBI BEL\u0130RT\u0130 OLAB\u0130L\u0130R<\/p>\n

Kolon, anatomik olarak bak\u0131ld\u0131\u011f\u0131nda sa\u011f alt kar\u0131ndan yukar\u0131 ve sola do\u011fru dolan\u0131p an\u00fcste sonlan\u0131r. Yakla\u015f\u0131k 1 metre uzunlu\u011funa sahip kolon yani kal\u0131n ba\u011f\u0131rsak; sa\u011f, yatay (transvers), inen (sol) ve son ba\u011f\u0131rsak (rektum) b\u00f6l\u00fcmleriyle de\u011ferlendirilir. K\u00f6kenini bu anatomik b\u00f6l\u00fcmlerden alan kanserler; klinik, patolojik ve tedavi yakla\u015f\u0131mlar\u0131 y\u00f6nleriyle farkl\u0131 \u00f6zellik ve davran\u0131\u015flara sahiptirler. Sa\u011f ve sol kolon kanserlerinin alarm verici belirtileri de farkl\u0131l\u0131k g\u00f6sterir. Sa\u011f kolon kanserleri l\u00fcmen i\u00e7ine do\u011fru yava\u015f b\u00fcy\u00fcyen kitleler olu\u015fturur. Bu \u00f6zelli\u011fi nedeniyle sa\u011f kolon kanserleri gizli kan kayb\u0131na ba\u011fl\u0131 anemi,\u00a0 rektum kanserleri d\u0131\u015fk\u0131da kan g\u00f6r\u00fclmesi ile birlikte g\u00f6r\u00fcl\u00fcrken, sol kolon kanserleri d\u0131\u015fk\u0131lama d\u00fczeni bozulmas\u0131 ve tekrarlayan ishal ile kendini hat\u0131rlat\u0131r. Bu \u015fik\u00e2yetleri olan hastalara dikkatle yakla\u015f\u0131lmal\u0131d\u0131r. Sabah ishalleri bir uyar\u0131c\u0131 olabilir. S\u0131k d\u0131\u015fk\u0131lama ve d\u0131\u015fk\u0131 \u00e7ap\u0131nda de\u011fi\u015fiklikler, gaz, k\u00f6t\u00fc koku ve kilo kayb\u0131 e\u015flik eden di\u011fer klinik bulgular\u0131d\u0131r.<\/p>\n

<\/p>\n

Sol kolon kanserleri kolon duvar\u0131n\u0131 s\u0131k\u0131\u015ft\u0131r\u0131c\u0131 tarzda \u00e7epe\u00e7evre saran bir \u00f6zelli\u011fe sahiptir. De\u011fi\u015fik derecelerde ba\u011f\u0131rsak ge\u00e7i\u015finde t\u0131kanmalara neden olabilmektedir. Bu t\u0131kanma belli bir dereceye ula\u015ft\u0131\u011f\u0131nda, gelip ge\u00e7en k\u0131vrand\u0131r\u0131c\u0131 kar\u0131n a\u011fr\u0131lar\u0131 ve b\u00fcy\u00fck abdest d\u00fczeninde bozulmalar ortaya \u00e7\u0131kar. Sol kolon kanserlerinde ba\u015flang\u0131\u00e7ta kab\u0131zl\u0131k \u00f6n plandad\u0131r. Bir durgunlu\u011fa maruz kalan ba\u011f\u0131rsak muhtevas\u0131, ortamdaki bakterilerin faaliyetleri sonucu sulu k\u0131vama d\u00f6n\u00fc\u015ferek ishal tarz\u0131nda bo\u015falabilir. \u00d6zellikle \u00f6ncesinde kramp tarz\u0131nda kar\u0131n a\u011fr\u0131lar\u0131 ve seyrek d\u0131\u015fk\u0131lama ile ard\u0131ndan g\u00f6r\u00fclen ishal tablosu, bir sol kolon t\u00fcm\u00f6r\u00fcn\u00fcn habercisi olabilir.<\/p>\n

<\/p>\n

Bir g\u0131da zehirlenmesi ve ishalin di\u011fer nedenleri d\u0131\u015flanabildi\u011fi takdirde, \u00f6zellikle orta ya\u015f\u0131n \u00fcst\u00fcndeki ki\u015filerde, yukar\u0131da tan\u0131mland\u0131\u011f\u0131 gibi tekrarlayan ishal durumu mevcut ise, kolon t\u00fcm\u00f6r\u00fc olas\u0131l\u0131\u011f\u0131n\u0131 ayd\u0131nlatabilmek i\u00e7in mutlaka kolonoskopik incelemeye ba\u015fvurulmal\u0131d\u0131r. \u0130nceleme ihmal edilirse, kolonun tam t\u0131kanmas\u0131 sonucu ile y\u00fcz y\u00fcze kal\u0131nabilir.<\/p>\n

<\/p>\n

KOLONOSKOP\u0130K TARAMA \u0130HMAL ED\u0130LMEMEL\u0130<\/p>\n

D\u00fcnya\u00a0Sa\u011fl\u0131k<\/a>\u00a0\u00d6rg\u00fct\u00fc, kolon kanserinin erken tan\u0131s\u0131 i\u00e7in kolonoskopik incelemeyi\u00a0 alt\u0131n<\/a>\u00a0standart olarak \u00f6nermektedir. Kolonoskopi testleri, teknolojinin geli\u015fmesi ile birlikte daha kolay, a\u011fr\u0131s\u0131z ve k\u0131sa s\u00fcrede yap\u0131labilmektedir. Kolonoskopi, 50 ya\u015f\u0131ndan sonra herkese yap\u0131lmal\u0131d\u0131r. Ancak ailede birden fazla ki\u015fide kal\u0131n ba\u011f\u0131rsak kanseri veya yayg\u0131n polip sorunu var ise, kolonoskopik taraman\u0131n 20 ya\u015f\u0131ndan itibaren yap\u0131lmas\u0131 \u00f6nerilir. Polip tespit edildiyse en ge\u00e7 senede 1 kere kolonoskopi yap\u0131lmal\u0131, polip kaybolduysa tarama 3 seneye indirilmelidir. Kanser tan\u0131s\u0131 mutlaka biyopsiyle konulmal\u0131d\u0131r.<\/p>\n

<\/p>\n

Kolon kanseri taramas\u0131 i\u00e7in 50 ya\u015f \u00fcst\u00fc ki\u015filerde, Ulusal Kanser Enstit\u00fcs\u00fc\u2019nce y\u0131lda bir kez parmakla rektal muayene ve gaitada gizli kan testi \u00f6nerilmektedir. \u015e\u00fcphe \u00e7eken durum saptananlarda\u00a0 ise kolonoskopi ve biyopsi eklenmelidir.<\/p>\n

<\/p>\n

TEDAV\u0130DE ERKEN TE\u015eH\u0130S VE DO\u011eRU CERRAH\u0130 M\u00dcDAHELE \u00d6NEML\u0130<\/p>\n

Kolon kanseri tedavisinde ba\u015far\u0131l\u0131 olabilmek i\u00e7in erken tan\u0131 b\u00fcy\u00fck \u00f6nem ta\u015f\u0131maktad\u0131r. \u00d6ncelikle hastal\u0131\u011f\u0131n belirtilerini ya\u015fayan ki\u015finin doktora ba\u015fvurmas\u0131, hastal\u0131\u011fa neden olan sebeplerin \u00f6zellikle poliplerin ara\u015ft\u0131r\u0131lmas\u0131 ve belirlenmesi gerekir. Kolorektal t\u00fcm\u00f6rlerin tedavisi ise; hastal\u0131\u011f\u0131n boyutuna, yerle\u015fim yerine, evresine, hastan\u0131n genel sa\u011fl\u0131k durumuna ve di\u011fer fakt\u00f6rlere ba\u011fl\u0131 olarak planlan\u0131r.<\/p>\n

<\/p>\n

Kolon kanserinin tedavisi cerrahidir. T\u00fcm\u00f6rl\u00fc olan k\u0131s\u0131m cerrahi y\u00f6ntemlerle \u00e7\u0131kar\u0131larak, barsak devaml\u0131l\u0131\u011f\u0131 yeniden sa\u011flan\u0131r. Bu sayede t\u00fcm\u00f6r\u00fcn yay\u0131lmas\u0131 engellenir. E\u011fer kanser g\u00fcvenlik mesafesi olmayacak kadar an\u00fcse yak\u0131n bir yere yerle\u015fmi\u015f ise, an\u00fcs\u00fcn tamamen \u00e7\u0131kar\u0131lmas\u0131 ve ba\u011f\u0131rsa\u011f\u0131n kar\u0131n duvar\u0131na a\u011f\u0131zla\u015ft\u0131r\u0131lmas\u0131 gerekebilir.<\/p>\n

<\/p>\n

TEDAV\u0130 S\u00dcREC\u0130NDE A\u0130LE DESTE\u011e\u0130 \u00d6NEML\u0130<\/p>\n

Tedavi s\u00fcrecinde kullan\u0131lan ila\u00e7lar, ki\u015finin hastal\u0131kla sava\u015fmas\u0131na yard\u0131mc\u0131 olmas\u0131 a\u00e7\u0131s\u0131ndan \u00e7ok a\u011f\u0131r de\u011fildir. Operasyon sonras\u0131nda hasta mutlaka dinlenmelidir. Kolon kanserleri, erken tan\u0131 konuldu\u011fu ve yeterli bir cerrahi i\u015flem uyguland\u0131\u011f\u0131 takdirde, ba\u015far\u0131yla tedavi edilebilen ve hastalar\u0131n uzun ya\u015fam f\u0131rsat\u0131 elde edebildi\u011fi bir hastal\u0131kt\u0131r. Tedavi s\u00fcrecinde ailenin deste\u011fi, hastay\u0131 daha h\u0131zl\u0131 bir iyile\u015fme s\u00fcrecine sokacakt\u0131r. Yap\u0131lan tedavilerin d\u0131\u015f\u0131nda morali y\u00fcksek olan hasta, k\u0131sa zamanda tedaviye olumlu cevap verecektir.<\/p>\n

<\/p>\n

HAREKETS\u0130ZL\u0130K OBEZ\u0130TE VE A\u015eIRI S\u0130GARA T\u00dcKET\u0130M\u0130 HASTALI\u011eI TET\u0130KL\u0130YOR<\/p>\n

Ara\u015ft\u0131rmalar baz\u0131 davran\u0131\u015f bi\u00e7imlerinin kolorektal kanserle ili\u015fkili oldu\u011funu g\u00f6stermektedir. Fiziksel olarak hareketsizlik, obezite, a\u015f\u0131r\u0131 alkol t\u00fcketimi, k\u0131rm\u0131z\u0131 veya i\u015flenmi\u015f et, rafine edilmi\u015f tah\u0131l ve hayvansal ya\u011flar ba\u015fta olmak \u00fczere ya\u011f a\u00e7\u0131s\u0131ndan zengin beslenen ki\u015filerde kolon kanserine yakalanma riski artmaktad\u0131r. Ayr\u0131ca, sigara i\u00e7en ki\u015filerin kolorektal kansere yakalanma olas\u0131l\u0131\u011f\u0131 i\u00e7meyenlere g\u00f6re y\u00fczde 30-40 daha fazla olmaktad\u0131r.<\/p>\n<\/div>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"