![](\"http:\/\/www.erzurumflas.com\/wp-content\/uploads\/2015\/10\/dr-yavuz-toplumsal-paranoyaya-dikkat-cekti_761a28b.jpg\")
N\u00f6roloji Uzman\u0131 Dr. Mehmet Yavuz, ter\u00f6r sald\u0131r\u0131lar\u0131n\u0131n toplumsal paranoyaya d\u00f6n\u00fc\u015ft\u00fc\u011f\u00fcn\u00fc s\u00f6yledi.<\/p>\nN\u00f6roloji Uzman\u0131 Dr. Mehmet Yavuz, ter\u00f6r sald\u0131r\u0131lar\u0131n\u0131n toplumsal paranoyaya d\u00f6n\u00fc\u015ft\u00fc\u011f\u00fcn\u00fc s\u00f6yledi.<\/p>\n
Reem N\u00f6ropsikiyatri Merkezi\u2019nden N\u00f6roloji Uzman\u0131 Dr. Mehmet Yavuz, konuyla ilgili olarak yapt\u0131\u011f\u0131 de\u011ferlendirmede, \u201cT\u00fcm toplumu bir korku sarm\u0131\u015f durumda, insanlar kalabal\u0131k mekanlara, al\u0131\u015fveri\u015f merkezlerine \u00e7\u0131kmaya korkar oldular. Tabiat\u0131yla bu durum genel ekonomiye de etkilemekte, al\u0131\u015fveri\u015f merkezleri ve restorantlar gereken ilgiyi g\u00f6rmemektedir. \u0130nsanlar evlerine kapanmakta, zorunlu olmad\u0131k\u00e7a d\u0131\u015far\u0131 \u00e7\u0131kmamakta ve seyahat planlar\u0131n\u0131 ask\u0131ya almaktad\u0131rlar. Dolay\u0131s\u0131yla t\u00fcm ticari faaliyetler aksamakta ve dura\u011fanl\u0131\u011fa girmektedir. Ayr\u0131ca tablo, \u00fclkemize gelen yabanc\u0131 ziyaret\u00e7ileri de etkilemekte, turizm gelirleri bir anda durma noktas\u0131na gelmektedir\u201d dedi.<\/p>\n
Elbetteki \u00fclkelerin zaman zaman hain ve s\u0131n\u0131r tan\u0131maz g\u00fc\u00e7lerin ter\u00f6rist sald\u0131r\u0131lar\u0131na her zaman maruz kalabilece\u011fini dile getiren Dr. Yavuz, \u201cVe bu hain sald\u0131r\u0131lar\u0131n etkisiyle insanlar s\u00fcrekli tetikte, etraflar\u0131na g\u00f6z kulak olan, her an bir sald\u0131r\u0131 gelecekmi\u015f gibi davranan psikolojik bir atmosfere girebilirler. Bu y\u00fczden \u00fclke idarecilerinin ve medyan\u0131n yat\u0131\u015ft\u0131r\u0131c\u0131, g\u00fcven verici bir tutumla insanlar\u0131 teskin ve telkin etmeleri gerekmektedir. Di\u011fer taraftan g\u00fcvenlik g\u00fc\u00e7lerinin de olay ya da olaylara sebebiyet veren ter\u00f6rist odaklar\u0131 ortaya \u00e7\u0131kar\u0131p, toplumu teyakkuza getiren bu insanl\u0131k d\u0131\u015f\u0131 canilerin yapt\u0131klar\u0131n\u0131n cezas\u0131z kalmad\u0131\u011f\u0131n\u0131 g\u00f6stermelidir. Bu durum hem canilerin cezaland\u0131r\u0131ld\u0131\u011f\u0131n\u0131 g\u00f6ren halk\u0131 rahatlatacak hem de ter\u00f6rist\u00e7e eylem haz\u0131rl\u0131\u011f\u0131nda olanlara cayd\u0131r\u0131c\u0131 unsur niteli\u011finde olacakt\u0131r. Di\u011fer t\u00fcrl\u00fc failleri \u015feffaf bir bi\u00e7imde ortaya konamayan durumlarda bin \u00e7e\u015fit komplo teorileri \u00fcretilecek ve bu kar\u0131\u015f\u0131k ve belirsiz ortam, toplumu tam bir paranoya ve kaos ortam\u0131na sevk edecektir\u201d diye konu\u015ftu.<\/p>\n
KORKU, \u0130NSAN DO\u011eASI \u0130\u00c7\u0130N GEREKL\u0130 B\u0130R DUYGUDUR<\/p>\n
Korkunun insan do\u011fas\u0131 i\u00e7in gerekli bir duygu oldu\u011funu ifade eden Dr. Mehmet Yavuz, \u201cAncak korkunun az\u0131 da fazlas\u0131 da zarard\u0131r. \u00c7\u00fcnk\u00fc korkusuz insanlar psikopat\u00e7a ve sosyapat\u00e7a hareketler yapabilirler. Yasalardan ve cezaland\u0131r\u0131lmaktan korkmad\u0131klar\u0131 i\u00e7in \u015fiddete dayal\u0131 davran\u0131\u015flardan \u00e7ekinmezler. B\u00f6yle antisosyal sosyopat ki\u015fileri zaman zaman her yerde g\u00f6rmek m\u00fcmk\u00fcnd\u00fcr. Korkunun fazlas\u0131 durumunda ise ki\u015filer gere\u011finden fazla savunma i\u00e7g\u00fcd\u00fcs\u00fc ile hareket ederler, sosyal ortamlara girmekten \u00e7ekinirler. \u00d6zg\u00fcvenleri yok denecek kadar azalm\u0131\u015ft\u0131r. Paranoyan\u0131n as\u0131l unsuru da ba\u015fkalar\u0131n\u0131n size zarar verece\u011fine dair ger\u00e7ek\u00e7i olmayan bir inan\u00e7 ve korkudur. Dolay\u0131s\u0131yla paranoyan\u0131n da merkezinde korku vard\u0131r. Ama i\u015fte bizim as\u0131l de\u011finmek istedi\u011fimiz konu, bu korku duyusunun \u00f6zellikle ter\u00f6r olaylar\u0131n\u0131n tetiklemesi ile dalga dalga t\u00fcm topluma yay\u0131lmas\u0131 ve bir toplumsal paranoya \u015fekline d\u00f6n\u00fc\u015fmesidir. Hi\u00e7 \u015f\u00fcphesiz bu konuda g\u00f6rsel ve yaz\u0131l\u0131 medyan\u0131n s\u00f6z konusu ter\u00f6rist sald\u0131r\u0131lar\u0131 ele al\u0131\u015f bi\u00e7imi ve g\u00fcvenlik g\u00fc\u00e7lerinin g\u00fcven ya da g\u00fcvensizlik veren tutumlar\u0131 da etkilidir. Korku, bireysel olarak fizyolojik \u00f6l\u00e7\u00fclerde faydal\u0131 bir d\u00fcrt\u00fcd\u00fcr. Ki\u015fiyi tehlikelerden korur. Ancak korkuyu abartarak bunu bir paranoya \u015fekline d\u00f6n\u00fc\u015ft\u00fcrmek, t\u00fcm ya\u015fant\u0131y\u0131 korku \u00fczerine kurmak da do\u011fru bir hareket tarz\u0131 de\u011fildir. Dolay\u0131s\u0131yla korku, zaman zaman baz\u0131 \u00f6zel durumlarda hissedilmesi gereken bir duygudur. Bunu hayat\u0131n her an\u0131na yaymak ve s\u00fcrekli korku ile ya\u015famak do\u011fru de\u011fildir. Ger\u00e7ek tehlike ile paranoyan\u0131n ay\u0131r\u0131m\u0131n\u0131 yapmak i\u00e7in sa\u011fduyulu ve mant\u0131kl\u0131 davranmal\u0131d\u0131r” ifadelerini kulland\u0131.<\/p>\n
Yavuz, “Paranoya sadece bireyi ilgilendirdi\u011fi halde, toplumsal paranoya ayn\u0131, toplumsal depresyon gibi bir anda yaz\u0131l\u0131 ve s\u00f6zl\u00fc medya, sosyal payla\u015f\u0131m siteleri arac\u0131l\u0131\u011f\u0131 ile veya kulaktan kula\u011fa f\u0131s\u0131lt\u0131 gazetesi \u015feklinde bir anda yay\u0131l\u0131r ve t\u00fcm toplumu etkisi alt\u0131na al\u0131r\u201d diye konu\u015ftu.<\/p>\n
Paranoyan\u0131n bireysel anlamda analiz edildi\u011finde genelde ki\u015finin kendine a\u015f\u0131r\u0131 de\u011fer verdi\u011fini, benlik de\u011ferlerinin anormal bir \u015fekilde \u00f6n plana \u00e7\u0131kt\u0131\u011f\u0131n\u0131 anlatan Dr. Yavuz \u015f\u00f6yle konu\u015ftu:<\/p>\n
\u201cKi\u015finin kendini bencilce \u00f6n plana \u00e7\u0131karmas\u0131 ile beraber herhangi bir haks\u0131zl\u0131\u011fa u\u011frama ya da bir sald\u0131r\u0131ya maruz kalma d\u00fc\u015f\u00fcnceleri, ki\u015fide a\u015f\u0131r\u0131 g\u00fcvensizlik ve \u015f\u00fcphecilik olu\u015fturmaktad\u0131r. Buna d\u00fc\u015f\u00fcnce \u00e7er\u00e7evelerini belirleyen yorum hatalar\u0131ndan kaynaklanan vesveseler, sa\u00e7ma ve mant\u0131ks\u0131z deliller \u00fcretme e\u011filimi de eklenince, ki\u015filer herkesi g\u00fcvensiz ve tutars\u0131z g\u00f6rmekte b\u00f6ylelikle sosyal uyu\u015fmazl\u0131k ve emniyetsizlik bunal\u0131m\u0131 ortaya \u00e7\u0131kmaktad\u0131r. Bu noktada tabiki, toplumsal paranoya r\u00fczgar\u0131na kap\u0131lan herkesin benlik duygular\u0131n\u0131n anormal geli\u015fti\u011fini s\u00f6ylemek de do\u011fru de\u011fildir. Her toplulukta paranoyan\u0131n etkisine girmi\u015f \u00fc\u00e7 be\u015f ki\u015fi, kendi halinde ya\u015fayan di\u011fer m\u00fctevazi \u00e7o\u011funluklar\u0131 da etkilemekte b\u00f6ylece paranoya toplumun her ferdine tesir etmektedir. Toplumsal paranoyaya as\u0131l sevk eden unsurlar, nereden gelece\u011fi ve nas\u0131l olaca\u011f\u0131 belli olmayan sald\u0131r\u0131 beklentileri, belirsiz ve g\u00fcvensiz ortamlard\u0131r. Zira korku kademe kademe ayn\u0131 bir salg\u0131n hastal\u0131k gibi t\u00fcm toplumu sar\u0131p toplumsal bir paranoyaya d\u00f6n\u00fc\u015fecektir. \u00d6zellikle medyan\u0131n g\u00fcvenlik zafiyetleri \u00fczerinde durmas\u0131 ve sanki b\u00f6yle bir acziyet varm\u0131\u015f gibi g\u00f6stermesi de son derece sak\u0131ncal\u0131 olup, toplumsal paranoyay\u0131 peki\u015ftiren ya da geli\u015ftiren fakt\u00f6rler olabilir. B\u00f6yle bir zafiyet olsa bile bunlar halka deklare edilmemeli, g\u00fcvenlik g\u00fc\u00e7leri ile konu payla\u015f\u0131lmal\u0131d\u0131r. Gerek \u00fclkemizde gerekse yurt d\u0131\u015f\u0131nda zaman zaman bas\u0131na yans\u0131yan telefon dinlenmeleri konusundaki s\u00f6ylentilerin as\u0131ls\u0131z oldu\u011fu ve bunun bir hukuki zemininin oldu\u011fu telkin edilmelidir. Aksi taktirde bir arkada\u015f\u0131m\u0131n \u015fahit oldu\u011fu gibi, sokaktaki simit\u00e7i bile \u2019telefonda konu\u015fmayal\u0131m a\u011fabey, benim telefonum dinleniyor\u2019 diyebilir. Nitekim toplumumuzda bir \u2019telefon dinlenmesi\u2019 paranoyas\u0131 alm\u0131\u015f ba\u015f\u0131n\u0131 gitmektedir. Bu noktada tabiki toplumsal paranoya \u00f6rnekleri sadece telefon dinlenmesi ile s\u0131n\u0131rl\u0131 de\u011fildir. Siyasi ve ideolojik bir \u00e7ok paranoyaya varan komplo teorileri ortal\u0131kta dola\u015fmaktad\u0131r. Bu konuda akli selim davranmal\u0131, devlete ve g\u00fcvenlik g\u00fc\u00e7lerine g\u00fcvenmeli, gerekti\u011finde vatanda\u015fl\u0131k g\u00f6revlerini yerine getirmemiz laz\u0131md\u0131r. Di\u011fer taraftan en korkulan durum da b\u00fcrokratik zeminlerin, toplumsal paranoyan\u0131n etkisi alt\u0131na girmesidir. E\u011fer b\u00fcrokrat so\u011fukkanl\u0131l\u0131\u011f\u0131n\u0131 kaybeder ve toplumsal paranoyan\u0131n atmosferinden etkilenirse, bu durumda \u00e7\u0131kacak yeni genelgeler ve y\u00f6netmelikler toplumun hayat bi\u00e7imini olumsuz etkileyebilir ve gereksiz yere bireysel \u00f6zg\u00fcrl\u00fckler k\u0131s\u0131tlanabilir. Hi\u00e7 ku\u015fkusuz \u00f6zellikle g\u00fcvenlikle alakal\u0131 b\u00fcrokratlar\u0131n bir akli selim hudutlar\u0131 i\u00e7erisinde hareket ederek, bir yandan halk\u0131n g\u00fcvenli\u011fi konusunda tedbirler al\u0131rken \u00f6b\u00fcr yanda \u00f6zg\u00fcrl\u00fckleri k\u0131s\u0131tlay\u0131c\u0131 uygulamalardan uzak durmal\u0131d\u0131rlar.<\/p>\n
Gelir da\u011f\u0131l\u0131m\u0131n\u0131n g\u00f6zetilmedi\u011fi h\u0131zl\u0131 sosyal de\u011fi\u015fim, toplumlardaki \u00f6nemli bir sosyal sermaye unsuru olan g\u00fcven duygusunu zay\u0131flatabilir. \u00d6zellikle kurumlarla ilgili halk\u0131n aleyhine olan geli\u015fmeler, bir tak\u0131m imtiyazl\u0131 ki\u015filerin olu\u015ftu\u011fu kanaatleri, siyasette ac\u0131mas\u0131z ve kurals\u0131z rekabet, \u00f6zellikle sevgi ve ho\u015fg\u00f6r\u00fc ortam\u0131ndan uzakla\u015fman\u0131n meydana getirdi\u011fi toplumsal ayr\u0131\u015fma ve keskinle\u015fme sadece bireyler aras\u0131nda de\u011fil, toplumun bir \u00e7ok katman\u0131 ve kurumlar\u0131 aras\u0131ndaki g\u00fcveni de ortadan kald\u0131r\u0131r. Bu da ancak toplumsal ortak bilin\u00e7 ve \u00e7abalarla \u00e7\u00f6z\u00fclebilecek ciddi sorunlar\u0131 \u00e7\u00f6zme inan\u00e7 ve kararl\u0131l\u0131\u011f\u0131n\u0131 ortadan kald\u0131r\u0131r. E\u011fer sosyal sermayenin her alan ve d\u00fczeydeki g\u00fcven unsuru kaybedilirse bunun yerini \u00e7at\u0131\u015fma, gerginlik k\u00fclt\u00fcr\u00fc ve \u00e7e\u015fitli paranoyalar al\u0131r. Bu durumda ise s\u00fcrekli bir \u015feylerin tehdidi alt\u0131nda hissetmek ve g\u00fcnl\u00fck hayat\u0131n rutin d\u00f6ng\u00fclerini bile birer tehlike kayna\u011f\u0131 olarak g\u00f6rmek ve toplumun her safhas\u0131na yay\u0131lm\u0131\u015f m\u00fczmin bir ku\u015fkuculuk alt\u0131nda ya\u015famak s\u00f6z konusudur. Paranoyaya girmi\u015f bir toplumda, normal standart ve ortalama zihinsel kal\u0131plar\u0131n \u00f6tesinde, temeli korku, \u015f\u00fcphecilik ve g\u00fcvensizlik olan bir d\u00fc\u015f\u00fcnce sistemi yerini al\u0131r. Dolay\u0131s\u0131yla s\u0131radan olaylar bile hayali bir senaryoya, toplumun bu zaaf\u0131n\u0131 bilerek hain g\u00fc\u00e7ler taraf\u0131ndan olu\u015fturulan ter\u00f6rist faaliyetler de binbir komplo teorisi ile yorumlanabilir hale gelir.\u201d<\/p>\n
Dr. Yavuz, toplumu s\u00f6z konusu kitlesel paranoyadan \u00e7\u0131karmak i\u00e7in, medyan\u0131n hassas davranmas\u0131, g\u00fcvenlik g\u00fc\u00e7lerinin zafiyetini hissettiren yay\u0131nlardan uzak durulmas\u0131, y\u00f6neticilerin istikrarl\u0131 kararl\u0131 tutumlar\u0131 ve birey olarak herkesin sevgi, sayg\u0131 ve ho\u015fg\u00f6r\u00fc \u00e7er\u00e7evesinde, birbirlerinin hak ve \u00f6zg\u00fcrl\u00fcklerine empati yaparak ve bunu da bir ya\u015fam bi\u00e7imi haline getirerek ili\u015fkileri s\u00fcrd\u00fcrmeleri gerekti\u011fini s\u00f6zlerine ekledi.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"
N\u00d6ROLOJ\u0130 UZMANI DR. MEHMET YAVUZ, TER\u00d6R SALDIRILARININ TOPLUMSAL PARANOYAYA D\u00d6N\u00dc\u015eT\u00dc\u011e\u00dcN\u00dc S\u00d6YLED\u0130.<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[14],"tags":[14429,4992,13426,14428,14427,14426],"class_list":["post-94435","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-saglik","tag-cekti","tag-dikkat","tag-dr","tag-paranoyaya","tag-toplumsal","tag-yavuz"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.erzhaber.com.tr\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/94435","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.erzhaber.com.tr\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.erzhaber.com.tr\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.erzhaber.com.tr\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.erzhaber.com.tr\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=94435"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/www.erzhaber.com.tr\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/94435\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.erzhaber.com.tr\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=94435"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.erzhaber.com.tr\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=94435"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.erzhaber.com.tr\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=94435"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}